Trong cửa hàng tràn ngập sản phẩm high-end 100% "made in China” với các thương hiệu từng gây tiếng vang trên thị trường thế giới như Opéra, Consonance, Dragon, Antique Sound Lab… Một ampli hiệu Consonance sử dụng hai bóng đèn công suất 300B (gần 900 USD) đặt bên một ampli tương tự của hãng Condras-Johnson (Mỹ) (7.100 USD), một preampli điện tử Opéra vỏ gỗ (170 USD) so với một chiếc gần giống như thế hiệu Audio Unyson của Ý giá (1.100 USD… với giá như vậy đẻ sỡ hữu một dàn máy high-end hoàn toàn có thể thành hiện thực.
Nghe hỏi về mấy chiếc bóng đèn công suất, chủ nhân cửa hiệu, một người đàn ông khoảng 40 tuổi, dáng vẻ trí thức lập tức nhấc điện thoại, trao đổi mấy câu rất nhanh và quay ra báo giá: " 45nghìn/chiếc, phải chờ đi lấy về, 2 ngày nữa tới". Bỗng nhiên nhận được một cái bấm tay nhẹ của ông Vinh ra hiệu rút lui, vừa bước xuống cầu thang, ông nói: “Giá đó mắc quá vì họ có thương hiệu, còn anh muốn mua đồ tự lắp ráp, giá rẻ hơn nhiều thì đi qua khu bên kia, chỉ 10 phút thôi". Khu ông nói là một dãy phố dài chuyên kinh doanh đồ vi tính, nhưng lọt vào trong đó có một cửa hiệu bán linh kiện điện tử với rất nhiều bóng đèn các loại của Trung Quốc, Nga… với giá cả hết sức dễ chịu. Mới nhìn qua cách bài trí phòng nghe và các thiết bị sử dụng dễ dàng nhận ra ông Trương, chủ nhân cửa hiệu là một dân chơi high-end thật sự. Hỏi giá một chiếc ampli đẹp dùng 4 bóng đèn 6P14 đang phối hợp cùng với một cặp loa nhỏ tạo ra những âm thanh rất ấn tượng và hết sức bất ngờ khi biết giá bán chỉ có 100 USD. "Tôi có thể ráp cho anh bất kỳ loại ampli sử dụng bóng đèn nào theo những sơ đồ tốt nhất, nhưng phải đặt trước và chờ khoảng 2 ngày", ông Trương nói. Trong phòng làm việc có khoảng 5-6 ampli đang lắp dở, một số máy cũ đang sửa và rất nhiều linh kiện rời. Nhóm của ông Trương có 3 người, ngoài ông ra còn 2 người bạn nữa, một người là công chức, người kia là tài xế taxi, tranh thủ lúc rảnh rỗi làm thêm công việc lắp ráp điện tử để thỏa mãn niềm đam mê của mình. Ông Trương cho biết, ở đây số người chơi high-end khá nhiều, chủ yếu là giới trẻ và có học thức, nên công việc của ông mấy chục năm nay vẫn tiến triển đều.
Tôi ra về với 4 chiếc bóng đèn Dragon 845 và một ampli xinh xắn với mức giá hết sức dễ chịu. Vẫn với tác phong giao tiếp khéo léo , ông Trương tiễn khách bằng một nụ cười tươi và lời mời trở lại khi có dịp.
Bạn có thể ghé chổ bán đò hi-end second hand o đương Trương định , gần ngã tư Trương Định-Nguyễn đình Chiểu, có nhiều đồ second-hand còn tốt lắm, nghe đã lỗ tai lắm
llsoundandlightll@gmail.com 0906715077 - 0956180088
Tư Vấn Thiết Kế Âm Thanh Ánh Sáng Sân Khấu, Các Giải Pháp Chiếu Sáng Led - Neon sign Hotline: 0906715077 Email: soundandlightvn@gmail.com
Chủ Nhật, 29 tháng 8, 2010
Chuẩn bị gì khi bắt đầu chơi Hi-End?
Chuẩn bị gì khi bắt đầu chơi Hi-End?
Nếu tình cờ bạn được nghe một dàn máy Hi-End ở nhà người quen, bạn sẽ sững sờ vì chưa bao giờ gặp âm thanh sống động và tự nhiên như thế, bạn bị ám ảnh về những thiết bị tạo cảm xúc đó và mơ ước có một ngày được sở hữu chúng. Vậy là bạn đã bắt đầu bước vào thế giới Hi-End rồi đấy. Ðiều trở ngại lớn nhất lúc này đối với bạn sẽ là ngân sách và hiểu biết về kỹ thuật.
Cần chuẩn bị ngân sách bao nhiêu?
Không nhất thiết phải bắt đầu bằng một dàn máy đắt tiền, vì "nghiệp Hi-End" là một con đường dài khám phá và học hỏi. Do hiểu biết chưa nhiều và chưa được tiếp cận với các nguồn thông tin chuyên ngành, bạn sẽ rất dễ hoang mang khi chọn lựa, dẫn đến những quyết định thiếu chính xác. Hơn nữa bạn cũng cần có thời gian để "tập cho tai mình" quen dạng âm thanh nhà nghề với tiêu chuẩn tự nhiên, trung thực và không chỉnh sửa mà từ trước tới nay bạn chưa tiếp xúc. Một dàn máy trong khoảng từ 1.500 - 2.000 USD là vừa phải cho sự dấn thân ban đầu đó.
Trang bị như thế nào?
Tiêu chuẩn đầu tiên của một dàn máy Hi-End là các thiết bị phải tách rời, mỗi loại là một sản phẩm hoàn chỉnh, có bao bì và nguồn cấp điện độc lập. Do đó những “dàn đồng bộ 5 cục, 7 cục” không được xếp chung vào đẳng cấp này. Ở mức độ cao, mỗi nhà sản xuất có sở trường và bí quyết riêng trong từng lĩnh vực, nên cần lựa chọn sao cho phát huy được ưu thế nổi trội của từng hãng. Thí dụ loa hàng đầu là của Anh và Ý, đồ điện tử nên dùng thương hiệu Mỹ, còn thiết bị digital nguồn (đầu đĩa CD, giải mã D/A) có thể ưu thế thuộc về các sản phẩm của Nhật, Mỹ, Thụy Sĩ , Anh. Ngoài ra mỗi loại cũng có khả năng kết hợp khác nhau, phụ thuộc vào công suất ampli, độ nhạy của loa, trở kháng dây dẫn, mức ổn định tín hiệu digital.Vì vậy có nhiều trường hợp, các món đồ đắt tiền ráp chung thành một dàn lại không cho ta âm thanh vừa ý. Bạn nên nhờ đến các nhà tư vấn, thu thập thông tin trong các tạp chí chuyên ngành, lướt tìm trên các website như audio review.com, audioweb.com, audiogon.com để tham khảo trước khi quyết định. Tuy vậy, kinh nghiệm cho thấy rằng không có gì tốt bằng nghe thử, vì sự cảm nhận của tai bạn là chính xác nhất.
Nên chọn ampli đèn (tube) hay bán dẫn (transistor)?
Cách đây 2 năm tạp chí điện tử Audio Review.com đã nêu câu hỏi này trên một diễn đàn cho hơn 30.000 “đệ tử âm thanh” tham gia trả lời. Kết quả cán cân lựa chọn ở vị trí nằm ngang. Ðến nay câu trả lời lại tiếp tục quay lại cho những người chơi hi-end.
Ðèn - bán dẫn - đèn?
Ở giai đoạn khởi đầu công nghiệp âm thanh, các đèn điện tử hoàn toàn chiếm ưu thế. Bộ phim có *****g tiếng đầu tiên trên thế giới được sử dụng bằng ampli dùng bóng đèn 300B Western Electric công suất có... 8W. Tới thập niên 50 của thế kỷ trước, do đòi hỏi về các thiết bị có công suất cao, khả năng sản xuất theo dây chuyền công nghiệp và giá thành hạ, chất liệu bán dẫn với tính ưu việt đáp ứng được các yêu cầu đó đã nhanh chóng thay thế đèn điện tử. Người ta đã tưởng rằng đèn điện tử sẽ chỉ còn hiện diện trong các viện bảo tàng. Nhưng tới những năm 80, sau khi công nghệ bán dẫn đã phát triển mạnh mẽ, một số hãng sản xuất đồ hi-end như Audio Research (Mỹ), Jadis (Pháp)mới phát hiện ra rằng mạch ampli dùng đèn điện tử có những ưu thế mà bán dẫn không thể thay thế được như độ ấm áp, chiều sâu có tầng lớp của âm thanh và đặc biệt khả năng truyền tải “cái hồn” của bản nhạc. Vì vậy các ampli điện tử thế hệ mới ra đời, từ đó liên tục hoàn thiện và phát triển cho đến ngày nay.
Bên cạnh đó các hãng sản xuất đồ bán dẫn cũng không chịu bỏ cuộc đua, họ liên tục đưa ra các sản phẩm ngày càng chất lượng hơn, với mạch khuếch đại Class A, nghĩa là hoạt động của ampli luôn ở chế độ dòng điện cao, độ tuyến tính lớn, độ méo của tín hiệu cực nhỏ, đem lại sự tự nhiên và trung thực tối đa cho âm thanh. Tuy nhiên những ampli như thế đòi hỏi cuộn biến áp rất to, kích thước khổng lồ và đặc biệt rất mắc tiền.
Nên chọn ampli đèn hay bán dẫn?
Nếu loa của bạn có công suất lớn (trên 100W RMS) và độ nhạy thấp (dưới 90 dB) (giới chuyên môn gọi là "nặng đánh") thì nên thiên về hướng sử dụng ampli bán dẫn để tận dụng ưu thế công suất ra loa cao.
Trường hợp dùng đèn điện tử thì bạn sẽ phải tìm ampli rất nặng, chi phí cực kỳ tốn kém. Mặc dù mỗi cặp loa đều cho ta thông số về khoảng công suất ampli tương ứng cho phép (thí dụ từ 50W- 150W) nhưng thực tế cho thấy sử dụng phía ngưỡng trên (100W-150W) mới khai thác hết được khả năng của loa. Ngược lại, loa có độ nhạy cao (trên 90dB) sẽ thích hợp với đồ đèn điện tử, âm thanh sẽ sâu lắng và tinh tế hơn, nhưng cũng đòi hỏi các yếu tố kèm theo (dây loa, dây tín hiệu, xử lý phòng ốc...) rất thận trọng, tránh tình trạng bị nhiễu do độ nhạy tạo ra.
Bên cạnh đó thể loại nhạc bạn thường nghe cũng có ảnh hưởng mang tính quyết định.
Những loại nhạc đòi hỏi cường độ cao, tiết tấu mạnh và sôi nổi như pop rock, alternative... chắc chắn thích hợp với ampli bán dẫn, còn jazz, classic, country, blues... thì đèn điện tử sẽ là lựa chọn tối ưu.
Vấn đề còn lại là khả năng tài chính và cảm nhận trực tiếp bằng đôi tai của bạn. Ðó chính là "người trọng tài công bằng nhất".
Còn giải pháp trung gian?
Trước nhược điểm tự nhiên "mạnh thì không tinh tế” các nhà sản xuất đã tìm đến một giải pháp trung gian gọi là hybrid, trong đó phần tiền khuếch đại (pre-ampli) được coi là linh hồn của máy được xử lý bằng bóng đèn điện tử, còn phần khuếch đại (main-power) vận hành theo chế độ bán dẫn. Các thiết bị này khắc phục được phần nào nhược điểm kể trên, trả lại cho âm thanh "tâm hồn đèn và thể lực bán dẫn" nhưng dù sao vẫn không thể đạt hiệu quả như mong muốn. Ðiều có lợi lớn nhất là giá thành giảm đáng kể, phù hợp với những dân chơi khó khăn về kinh tế nhưng giàu có về ước mơ.
Chọn dây dẫn cho dàn hi -end?
Những ai ít quan tâm tới thế giới hi- end chắc sẽ không thể tin rằng có những sợi dây nối từ ampli ra loa giá tới hàng chục ngàn USD, những miếng cao su kê máy nhỏ bằng nút chai bia nhưng giá tương đương nguyên một két! Chỉ khi nào nghe thử và đối chiếu với những loại dây dẫn thông thường khác, bạn mới nhận thấy tính logic của những con số đáng ngạc nhiên đó và mới hiểu ra rằng mỗi chi tiết nhỏ đều có “phần đóng góp” vào chất lượng âm thanh dàn máy.
4 loại dây chủ yếu
Trước tiên phải kể tới dây digital (digital cable) dẫn tín hiệu từ nguồn CD tới thiết bị giải mã D/A (digital /analog converter). Thường những thiết bị nhà nghề cung cấp 4 khả năng sử dụng dây digital: theo chuẩn Coaxial - RCA (có đầu nối dạng bông sen), chuẩn XLR (còn gọi là Balance - đầu ca-nông giống như đầu nối micro), dây cáp quang (optical cable) dẫn tín hiệu số dưới dạng quang học và chuẩn Toslink cũng dùng cáp quang nhưng theo công thức sản xuất của hãng AT&T(Mỹ). Chất lượng truyền tải tín hiệu của 4 loại dây trên phụ thuộc vào độ dài, chất liệu chế tạo và bí quyết của từng hãng. Tuy nhiên khi dùng "kiểm nghiệm mù" (bằng cách để các chuyên gia âm thanh nghe đối chứng trong bóng tối), người ta nhận thấy rằng loại Balance (đầu nối XLR) cho âm thanh trung thực hơn.
Từ D/A tới bộ phận tiền khuếch đại (pre-ampli) và từ pre- ampli tới phần công suất (main- power), dây dẫn sử dụng sẽ được gọi là dây tín hiệu (interconnect cable). Ðầu nối chuẩn của loại dây này cũng là RCA (bông sen) và XLR (ca-nông). Nếu máy của bạn có thiết kế mạch Balance thì sử dụng dây XLR là tốt nhất, âm thanh sẽ tròn, ấm và “đầy đặn” hơn. Thông thường chất liệu chế tạo dây dẫn là hợp kim đồng hay bạc đặc biệt. Một số hãng nổi tiếng như Purist Audio còn nghiên cứu thiết kế dây dẫn được ngâm trong môi trường dầu, đảm bảo truyền tải tối đa tín hiệu âm thanh.
Loại dây thứ ba đưa tín hiệu từ ampli ra loa gọi là dây loa (speaker cable). Ðộ dài phổ biến vào khoảng 3m, ít khi dài hơn vì chất lượng âm thanh tỷ lệ nghịch với chiều dài dây dẫn. Cũng giống như interconnect cable, dây loa được làm từ đồng, bạc và một số hợp kim đặc biệt. Nhờ bí quyết của từng nhà sản xuất mà chất lượng dây loa (kèm theo đó là giá bán) có sự khác nhau. Ngoài ra, tùy thuộc loại nhạc thường nghe và nhãn hiệu dàn máy của mình, bạn có thể tham khảo giới chuyên môn để tìm được loại dây phù hợp. Có một số người chơi cầu kỳ đã chuẩn bị nhiều loại dây để sẵn sàng thay đổi khi nghe những chủng loại nhạc khác nhau.
Nhiều loa có thiết kế 2 ngõ vào riêng biệt cho 2 giải tần cao (treble) và thấp (bass), vì thế bạn có thể sử dụng dây 2 cầu (bi-wire) để khai thác ưu thế đó. Ðiểm nổi bật của cách đấu dây này là hiệu ứng lập thể (stereo) tăng lên rõ rệt, âm thanh ở các nốt cao sáng sủa và sắc nét hơn.
Bên cạnh những loại dây tín hiệu kể trên, bạn cũng nên chú ý tới dây nguồn cấp điện (power cable). Những công ty hàng đầu như Siltech, Transparent, MIT, Wireworld... đều cung cấp những dây điện nguồn có khả năng lọc tạp âm và xung động cao, bảo toàn sự tinh khiết của âm thanh.
Dĩ nhiên các bộ phận trong một dàn máy hi-end phải có chung đẳng cấp. Một sợi dây dẫn mắc tiền được nối với một chiếc ampli bình thường sẽ không thể phát huy tác dụng. Vì vậy các chuyên gia đã đưa ra công thức sau đây để giúp những người chơi tham khảo khi phân bổ ngân sách cho dàn máy: 50% cho phần điện tử (CD, D/A, ampli...); 40% cho loa và 10% cho dây dẫn. Giả sử tổng trị giá dàn máy của bạn là 10.000 USD thì đầu tư cho dây dẫn khoảng 1.000 USD là vừa phải.
Một số dây hi- end nổi tiếng
Có rất nhiều hãng chuyên sản xuất các loại dây cao cấp cho thị trường đặc biệt này. Hàng năm những tạp chí audio chuyên ngành đều giới thiệu các loại dây và bài phân tích ưu, nhược điểm từng loại. Các thương hiệu thường được đánh giá cao là Van Den Hul, Tara Labs, Straight Wire, Purist Audio Design, MIT, Kimber Cable... Tuy nhiên, cũng giống như ghi chú dưới mỗi dòng quảng cáo dược phẩm “đọc kỹ hướng dẫn trước khi sử dụng", khi lựa chọn các loại dây dẫn, bạn hãy cố gắng "nghe thử trước khi ra quyết định".
Chọn loa hi-end theo thị hiếu âm nhạc
Chọn loa theo gu?
Hầu hết những chuyên gia có kinh nghiệm đều nhận định rằng loa nghe nhạc của nước nào phản ánh trung thực tính cách của con người nước đó. Thí dụ loa Mỹ mạnh mẽ, chắc chắn nhưng thiếu tinh tế; loa Pháp điệu đàng, âm thanh mềm mại đến mức ủy mị; loa Ý góc cạnh, thanh tú và sắc sảo như cô gái Ðịa Trung Hải; loa Anh sang trọng, kiêu sa và ấm áp như một nhà quý tộc phù hoa... Do vậy chọn loa phụ thuộc vào vấn đề thị hiếu và chủng loại nhạc bạn ưa thích. Nếu gu nhạc của bạn trẻ trung, sôi động, tiết tấu nhanh thì loa Mỹ là lựa chọn hợp lý; còn blue, jazz, sentimental, classic, những dòng nhạc giúp bạn "vừa nghe vừa tưởng tượng" thì loa Anh sẽ có ưu thế trội hơn. Ngoài ra tính chất bản nhạc cũng là một yếu tố tham khảo: loại độc tấu thì nên chọn loa Ý, còn hòa tấu dàn nhạc, đòi hỏi độ hoành tráng cao thì không hãng nào qua mặt được các thương hiệu Tannoy, BW, Lowther… nổi tiếng của Anh. Dĩ nhiên mỗi nhà sản xuất còn có bí quyết riêng, không phải loa Pháp nào cũng mềm, loa Mỹ nào cũng mạnh, nhưng kinh nghiệm cho thấy quả thực "triết lý âm thanh" của các hãng cùng chung một quốc gia rất giống nhau, và khi âm thanh cất lên, bạn sẽ nhận ra được ngay “quốc tịch” của cặp loa đó.
Ðộ nhạy của loa, tính bằng đơn vị đề-xi-ben (dB), được người ta đo lường bằng cách đặt một âm kế cách loa 1m khi loa đang được cung cấp một âm lượng có công suất 1W từ ampli. Thông thường các loại loa nghe nhạc có độ nhạy từ 80-95 dB. Cá biệt một số hãng như Avant- Garde (Ðức), Supravox (Pháp) hoặc Klipsch (Mỹ) thiết kế loa lên tới trên 100 dB. Ðộ nhạy loa phụ thuộc rất nhiều vào ampli của dàn máy, chỉ tiêu này càng lớn thì càng tiết kiệm, công suất ampli cần thiết (người ta gọi là "nhẹ đánh"). Tuy nhiên khi đó độ ồn sẽ cao (vì loa sẽ nhạy cả với các tạp âm) và dễ bị hiệu ứng vang vọng (echo) đòi hỏi người nghe phải xử lý phòng ốc và dây dẫn thận trọng.
Nếu ampli bạn sử dụng thuộc loại bóng đèn (tube) thì loa có độ nhạy cao (trên 90 dB) sẽ đem lại hiệu quả tốt nhất, còn ampli bán dẫn (transistor) dùng cho loa dưới 90 dB là hợp lý hơn.
Công suất của loa thế nào là phù hợp?
Thông thường mỗi cặp loa đều có sự chỉ dẫn khoảng công suất ampli tương thích, không phân biệt loại đèn hay bán dẫn, vì vậy khi lựa chọn loa, bạn có thể căn cứ vào thông số này để ra quyết định. Loa quá lớn so với công suất ampli thì âm thanh sẽ không "ra" hết (gọi là "thiếu tiếng", đặc biệt ở tần số thấp (bass). Ngược lại ampli dư so với công suất loa thì sẽ lãng phí và khi mở lớn có thể gây hư hỏng loa. Nhiều người chọn công suất loa căn cứ vào âm lượng thường nghe theo quan niệm "phòng nhỏ nghe loa nhỏ”. Thực tế cho thấy không hoàn toàn như vậy; cũng giống như bạn mua xe gắn máy phân khối lớn đâu phải để lúc nào cũng chạy tốc độ cao, mà để cảm nhận được “độ đằm”, sự chắc chắn của nó ngay khi chạy chậm. Thành ra nghe loa lớn bao giờ cũng “đủ tiếng” hơn, âm thanh “dày dặn" và sâu sắc hơn, chỉ còn trở ngại duy nhất là vấn đề ngân sách.
Chọn loa 1 hay 2 cầu?
Thường loa lớn cho phép sử dụng cách đấu dây 2 cầu (bi-wire) để cấp tín hiệu từ ampli lên theo hai tần số riêng biệt (bass và treble), nhờ đó âm thanh sắc nét và tách bạch hơn. Tuy nhiên nếu nghe kỹ bạn sẽ thấy kiểu đấu dây này làm cho bản nhạc có vẻ "khô", "lạnh", khiến ta "phục mà không cảm". Ngược lại đấu một cầu sẽ tiết kiệm được dây, âm thanh có vẻ “mờ” nhưng hài hòa hơn.
Vấn đề còn lại vẫn chính là... đôi tai của bạn.
Loa nào có tiếng?
Trong thế giới hi-end, đã nói tới loa phải kể tới Anh Quốc, nơi sản sinh ra những thương hiệu nổi tiếng như Tannoy, ProAC, BW, Lowther, Rogers, Harbeth, Spendor... Sau đó là Pháp như JM Lab, Cabasse, BC Acoustique, J.M Raynaud... Một vài thương hiệu Ðức cũng được ghi nhận ở đẳng cấp cao như Elac, Avant - Garde... Thụy Sĩ có Goldmun, Hà Lan có Final, còn Ý thì nhiều hãng đã đi vào huyền thoại: Sonus Faber, Academic, Diapason... Các nhà sản xuất Mỹ thường đi đầu trong đẳng cấp hi-fi (Bose, JBL, Martin Logan...), còn ở mức độ cao hơn thì vẫn phải chịu chênh lệch với các hiệu danh tiếng châu Âu. Riêng người Nhật là một trường hợp đặc biệt: hình như cái gì họ cũng làm được hơn người khác, riêng loa hi-end thì họ chưa tạo được một thương hiệu nào có thể cạnh tranh với các đối thủ bên kia đại dương.
Nếu ampli bạn sử dụng thuộc loại bóng đèn (tube) thì loa có độ nhạy cao (trên 90 dB) sẽ đem lại hiệu quả tốt nhất, còn ampli bán dẫn (transistor) dùng cho loa dưới 90 dB là hợp lý hơn.
Công suất của loa thế nào là phù hợp?
Thông thường mỗi cặp loa đều có sự chỉ dẫn khoảng công suất ampli tương thích, không phân biệt loại đèn hay bán dẫn, vì vậy khi lựa chọn loa, bạn có thể căn cứ vào thông số này để ra quyết định. Loa quá lớn so với công suất ampli thì âm thanh sẽ không "ra" hết (gọi là "thiếu tiếng", đặc biệt ở tần số thấp (bass). Ngược lại ampli dư so với công suất loa thì sẽ lãng phí và khi mở lớn có thể gây hư hỏng loa. Nhiều người chọn công suất loa căn cứ vào âm lượng thường nghe theo quan niệm "phòng nhỏ nghe loa nhỏ”. Thực tế cho thấy không hoàn toàn như vậy; cũng giống như bạn mua xe gắn máy phân khối lớn đâu phải để lúc nào cũng chạy tốc độ cao, mà để cảm nhận được “độ đằm”, sự chắc chắn của nó ngay khi chạy chậm. Thành ra nghe loa lớn bao giờ cũng “đủ tiếng” hơn, âm thanh “dày dặn" và sâu sắc hơn, chỉ còn trở ngại duy nhất là vấn đề ngân sách.
Chọn loa 1 hay 2 cầu?
Thường loa lớn cho phép sử dụng cách đấu dây 2 cầu (bi-wire) để cấp tín hiệu từ ampli lên theo hai tần số riêng biệt (bass và treble), nhờ đó âm thanh sắc nét và tách bạch hơn. Tuy nhiên nếu nghe kỹ bạn sẽ thấy kiểu đấu dây này làm cho bản nhạc có vẻ "khô", "lạnh", khiến ta "phục mà không cảm". Ngược lại đấu một cầu sẽ tiết kiệm được dây, âm thanh có vẻ “mờ” nhưng hài hòa hơn.
Vấn đề còn lại vẫn chính là... đôi tai của bạn.
Loa nào có tiếng?
Trong thế giới hi-end, đã nói tới loa phải kể tới Anh Quốc, nơi sản sinh ra những thương hiệu nổi tiếng như Tannoy, ProAC, BW, Lowther, Rogers, Harbeth, Spendor... Sau đó là Pháp như JM Lab, Cabasse, BC Acoustique, J.M Raynaud... Một vài thương hiệu Ðức cũng được ghi nhận ở đẳng cấp cao như Elac, Avant - Garde... Thụy Sĩ có Goldmun, Hà Lan có Final, còn Ý thì nhiều hãng đã đi vào huyền thoại: Sonus Faber, Academic, Diapason... Các nhà sản xuất Mỹ thường đi đầu trong đẳng cấp hi-fi (Bose, JBL, Martin Logan...), còn ở mức độ cao hơn thì vẫn phải chịu chênh lệch với các hiệu danh tiếng châu Âu. Riêng người Nhật là một trường hợp đặc biệt: hình như cái gì họ cũng làm được hơn người khác, riêng loa hi-end thì họ chưa tạo được một thương hiệu nào có thể cạnh tranh với các đối thủ bên kia đại dương.
Xử lý tường, trần và các vật liệu dùng trong phòng
Âm thanh trong phòng nghe nhạc bao gồm hai loại chính: trực tiếp và phản hồi. Phân bố của hai loại này không đều, âm thanh trực tiếp tập trung ở gần nguồn phát (loa); còn âm thanh phản hồi lan tỏa xa hơn. Vì vậy cần xử lý chúng bằng các vật liệu thích hợp. Tường bọc vải sẽ hút 70% âm cao (treble) và phản hồi 100% âm trầm (bass); khi đó ta nghe như tiếng bass lớn lên còn treble yếu đi, và âm thanh sẽ có vẻ mềm mại. Còn nếu dùng các vật liệu cứng (sơn tường, dán giấy plastic hoặc treo nhiều tranh khung kính…) thì các âm ở tần số 2000 Hz- 4000Hz (là khoảng nhạy cảm nhất đối với tai người) sẽ phản hồi hoàn toàn. Vì vậy ta có cảm giác bị ồn, âm middle nhiều và hơi cứng.
Khi so sánh hệ số hút âm của các loại vật liệu chủ yếu như gạch, thạch cao, bê-tông, gỗ, thảm, màn nhung…ta dễ dàng nhận thấy màn nhung là vật liệu hút âm tốt nhất, cho phép khử những tiếng dội ở cả ba dải tần chính. Do đó người ta thường sử dụng vật liệu này trong các rạp chiếu phim, nhà hát đòi hỏi kỹ thuật cách âm cao. Bên cạnh đó, những vật liệu cứng, bề mặt nhẵn (bê-tông, kính…) có độ hút âm thấp, ta cần xử lý tiếng dội cẩn thận hơn.
Vị trí đặt loa (speaker)
Âm thanh từ loa phát ra được chia làm 3 loại: âm trầm (bass) có tần số dưới 125Hz, âm trung (middle- từ 450Hz tới 4000Hz) và âm cao (treble- trên 6 000Hz). Ðộ dài đường truyền của 3 loại âm thanh này trong phòng rất khác nhau
Khoảng cách giữa vị trí người nghe và loa cũng như cách sắp xếp loa trong phòng có ý nghĩa rất quan trọng. Hình vẽ sau đây thể hiện 5 nguyên tắc xác định vị trí sắp xếp loa và vị trí ngồi hiệu quả:
1. Loa đặt cách xa tường và sàn nhà để tránh tiếng dội của âm thanh bass.
2. Hai loa cách xa nhau sẽ làm tăng hiệu quả stereo. Tuy nhiên cần dùng tai nghe để quyết định nên khoảng cách thế nào là phù hợp. Thông thường vị trí ngồi nghe và hai loa tạo thành một tam giác đều là hợp lý nhất.
3. Ðặt loa hướng về phía người nghe.
4. Tâm của màng loa tương đương chiều cao ngang ngực người nghe.
5. Khoảng trống sau lưng người nghe càng rộng càng tốt. Có thể đặt một tấm hút âm bằng mút xốp hoặc sợi thủy tinh để chống các âm thanh từ tường dội lại.
Sắp xếp bộ phận khuếch đại (amplifier)
Về lý thuyết, nên đặt amplifier càng gần loa càng tốt để giảm thiểu độ dài dây loa, tránh thất thoát tín hiệu âm thanh. Trường hợp kích thước phòng không thuận lợi cho nguyên tắc trên thì cần lựa chọn loại dây loa có chất lượng tốt.
Có hàng trăm nhãn hiệu dây loa nổi tiếng như Van Den Hui, Transparent, MIT, Synergitic, Purist Audio… với giá dao động từ vài trăm tới vài ngàn USD phục vụ cho các lọai loa, máy khác nhau. Chất lượng dây loa phụ thuộc vào chất liệu chế tạo (vàng, bạc, đồng, bạch kim, hợp kim…), công nghệ chế tạo, tiết diện dây và bí quyết nhà nghề của từng hãng sản xuất. Ðể đảm bảo chất lượng âm thanh, một nguyên tắc cơ bản là tiết diện dây phải tỷlệ thuận với độ dài dây loa. Nếu khoảng cách này dưới 5m thì nên dùng loại dây có tiết diện 1,5 mm2, còn nếu trên 5m thì dùng lọai 2,5 mm2 trở lên. Mỗi dây loa có hai đầu được đánh dấu bằng hai màu khác nhau (thường là đỏ và đen) để phân biệt hai cực âm dương của tín hiệu. Vì vậy việc đấu dây cũng phải cẩn thận sao cho phù hợp với hai cực của loa cũng phân biệt theo hai màu đó. Ngoài ra trong khi hoạt động, amplifier sẽ nóng, do đó không nên phủ vải kín hoặc xếp chồng lên máy khác
Âm thanh trong phòng nghe nhạc bao gồm hai loại chính: trực tiếp và phản hồi. Phân bố của hai loại này không đều, âm thanh trực tiếp tập trung ở gần nguồn phát (loa); còn âm thanh phản hồi lan tỏa xa hơn. Vì vậy cần xử lý chúng bằng các vật liệu thích hợp. Tường bọc vải sẽ hút 70% âm cao (treble) và phản hồi 100% âm trầm (bass); khi đó ta nghe như tiếng bass lớn lên còn treble yếu đi, và âm thanh sẽ có vẻ mềm mại. Còn nếu dùng các vật liệu cứng (sơn tường, dán giấy plastic hoặc treo nhiều tranh khung kính…) thì các âm ở tần số 2000 Hz- 4000Hz (là khoảng nhạy cảm nhất đối với tai người) sẽ phản hồi hoàn toàn. Vì vậy ta có cảm giác bị ồn, âm middle nhiều và hơi cứng.
Khi so sánh hệ số hút âm của các loại vật liệu chủ yếu như gạch, thạch cao, bê-tông, gỗ, thảm, màn nhung…ta dễ dàng nhận thấy màn nhung là vật liệu hút âm tốt nhất, cho phép khử những tiếng dội ở cả ba dải tần chính. Do đó người ta thường sử dụng vật liệu này trong các rạp chiếu phim, nhà hát đòi hỏi kỹ thuật cách âm cao. Bên cạnh đó, những vật liệu cứng, bề mặt nhẵn (bê-tông, kính…) có độ hút âm thấp, ta cần xử lý tiếng dội cẩn thận hơn.
Vị trí đặt loa (speaker)
Âm thanh từ loa phát ra được chia làm 3 loại: âm trầm (bass) có tần số dưới 125Hz, âm trung (middle- từ 450Hz tới 4000Hz) và âm cao (treble- trên 6 000Hz). Ðộ dài đường truyền của 3 loại âm thanh này trong phòng rất khác nhau
Khoảng cách giữa vị trí người nghe và loa cũng như cách sắp xếp loa trong phòng có ý nghĩa rất quan trọng. Hình vẽ sau đây thể hiện 5 nguyên tắc xác định vị trí sắp xếp loa và vị trí ngồi hiệu quả:
1. Loa đặt cách xa tường và sàn nhà để tránh tiếng dội của âm thanh bass.
2. Hai loa cách xa nhau sẽ làm tăng hiệu quả stereo. Tuy nhiên cần dùng tai nghe để quyết định nên khoảng cách thế nào là phù hợp. Thông thường vị trí ngồi nghe và hai loa tạo thành một tam giác đều là hợp lý nhất.
3. Ðặt loa hướng về phía người nghe.
4. Tâm của màng loa tương đương chiều cao ngang ngực người nghe.
5. Khoảng trống sau lưng người nghe càng rộng càng tốt. Có thể đặt một tấm hút âm bằng mút xốp hoặc sợi thủy tinh để chống các âm thanh từ tường dội lại.
Sắp xếp bộ phận khuếch đại (amplifier)
Về lý thuyết, nên đặt amplifier càng gần loa càng tốt để giảm thiểu độ dài dây loa, tránh thất thoát tín hiệu âm thanh. Trường hợp kích thước phòng không thuận lợi cho nguyên tắc trên thì cần lựa chọn loại dây loa có chất lượng tốt.
Có hàng trăm nhãn hiệu dây loa nổi tiếng như Van Den Hui, Transparent, MIT, Synergitic, Purist Audio… với giá dao động từ vài trăm tới vài ngàn USD phục vụ cho các lọai loa, máy khác nhau. Chất lượng dây loa phụ thuộc vào chất liệu chế tạo (vàng, bạc, đồng, bạch kim, hợp kim…), công nghệ chế tạo, tiết diện dây và bí quyết nhà nghề của từng hãng sản xuất. Ðể đảm bảo chất lượng âm thanh, một nguyên tắc cơ bản là tiết diện dây phải tỷlệ thuận với độ dài dây loa. Nếu khoảng cách này dưới 5m thì nên dùng loại dây có tiết diện 1,5 mm2, còn nếu trên 5m thì dùng lọai 2,5 mm2 trở lên. Mỗi dây loa có hai đầu được đánh dấu bằng hai màu khác nhau (thường là đỏ và đen) để phân biệt hai cực âm dương của tín hiệu. Vì vậy việc đấu dây cũng phải cẩn thận sao cho phù hợp với hai cực của loa cũng phân biệt theo hai màu đó. Ngoài ra trong khi hoạt động, amplifier sẽ nóng, do đó không nên phủ vải kín hoặc xếp chồng lên máy khác
Khoảng cách giữa nguồn (CD transport và D/A converter) với amplifier càng ngắn càng tốt nhằm tối đa hóa hiệu quả truyền tín hiệu. Những loại dây nối các thiết bị này cũng rất đa dạng, được chia làm hai loại chính: dây RCA với đầu nối kiểu bông sen và dây balance (XLR) có đầu nối 3 cực. Thường các máy chất lượng cao có thiết kế mạch balance cho phép sử dụng đầu XRL làm tăng hiệu quả âm thanh khá nhiều. CD Transport có môtơ chạy trong khi hoạt động nên sẽ tạo ra hiệu ứng rung cơ học, vì vậy cần đặt mỗi thiết bị nguồn một cách độc lập, không chồng lên nhau và sử dụng một số miếng kê khử rung cho từng thiết bị.
Trên đây chỉ là một số thông tin cơ bản giúp bạn có thể phần nào cải thiện chất lượng âm thanh của dàn máy. Dĩ nhiên áp dụng trong thực tế còn phụ thuộc rất nhiều yếu tố khác liên quan tới đặc điểm cá nhân từng người. Chúc bạn thành công!
Lựa chọn phần nguồn hi-end
Một dàn máy hi-end được kết hợp bởi 3 phần chủ yếu: phần nguồn tín hiệu (source) gồm đầu đọc đĩa CD và bộ giải mã D/A converter; phần công suất khuếch đại (amplifier) và hệ thống loa (loudspeaker). Về nguyên tắc, đẳng cấp của 3 phần trên phải tương đương với nhau, tuy nhiên các chuyên gia luôn nhấn mạnh rằng cần chú ý đặc biệt phần nguồn (CD và D/A) vì quá trình tái tạo âm thanh bắt đầu từ đây và chất lượng dàn máy phụ thuộc phần lớn vào quá trình đó.
Hoạt động của bộ phận nguồn tín hiệu (CD và D/A)
Bộ phận này có 3 chức năng cơ bản: đọc tín hiệu digital trên mặt đĩa, lọc và chuyển nó sang dạng analogue và tiền khuếch đại tín hiệu analogue trước khi đưa vào phần công suất. Tùy theo quan điểm thiết kế của từng hãng mà người ta sản xuất ra những đầu đọc đĩa CD bao gồm cả 3 chức năng (gọi là Intergrated CD Player) hoặc tách làm 2 bộ phận riêng biệt là đầu đọc (CD Transport) và giải mã digital sang analogue (D/A Converter). Khi những chiếc máy đọc đĩa CD đầu tiên xuất hiện năm 1976, người ta đã tỏ ý nghi ngờ chất lượng của nó vì quả thực so sánh với đĩa kim nhựa thông thường (vinyl), âm thanh CD khô cứng và thiếu tự nhiên hơn nhiều. Nhờ tiến bộ của công nghệ kỹ thuật số, những nhược điểm trên đã dần dần được cải thiện và ngày nay không ai có thể phủ nhận ưu thế tuyệt đối của các thiết bị này.
Trên đây chỉ là một số thông tin cơ bản giúp bạn có thể phần nào cải thiện chất lượng âm thanh của dàn máy. Dĩ nhiên áp dụng trong thực tế còn phụ thuộc rất nhiều yếu tố khác liên quan tới đặc điểm cá nhân từng người. Chúc bạn thành công!
Lựa chọn phần nguồn hi-end
Một dàn máy hi-end được kết hợp bởi 3 phần chủ yếu: phần nguồn tín hiệu (source) gồm đầu đọc đĩa CD và bộ giải mã D/A converter; phần công suất khuếch đại (amplifier) và hệ thống loa (loudspeaker). Về nguyên tắc, đẳng cấp của 3 phần trên phải tương đương với nhau, tuy nhiên các chuyên gia luôn nhấn mạnh rằng cần chú ý đặc biệt phần nguồn (CD và D/A) vì quá trình tái tạo âm thanh bắt đầu từ đây và chất lượng dàn máy phụ thuộc phần lớn vào quá trình đó.
Hoạt động của bộ phận nguồn tín hiệu (CD và D/A)
Bộ phận này có 3 chức năng cơ bản: đọc tín hiệu digital trên mặt đĩa, lọc và chuyển nó sang dạng analogue và tiền khuếch đại tín hiệu analogue trước khi đưa vào phần công suất. Tùy theo quan điểm thiết kế của từng hãng mà người ta sản xuất ra những đầu đọc đĩa CD bao gồm cả 3 chức năng (gọi là Intergrated CD Player) hoặc tách làm 2 bộ phận riêng biệt là đầu đọc (CD Transport) và giải mã digital sang analogue (D/A Converter). Khi những chiếc máy đọc đĩa CD đầu tiên xuất hiện năm 1976, người ta đã tỏ ý nghi ngờ chất lượng của nó vì quả thực so sánh với đĩa kim nhựa thông thường (vinyl), âm thanh CD khô cứng và thiếu tự nhiên hơn nhiều. Nhờ tiến bộ của công nghệ kỹ thuật số, những nhược điểm trên đã dần dần được cải thiện và ngày nay không ai có thể phủ nhận ưu thế tuyệt đối của các thiết bị này.
Câu trả lời nằm trong hai điều đơn giản: giá tiền và cảm nhận của tai bạn. Về mặt tâm lý, việc sử dụng bộ CD tách rời (CD Transport + D/A Converter)sẽ có chất "nhà nghề” và hiệu quả cao hơn vì như vậy ta sẽ tận dụng được ưu thế chế tạo của nhiều nhà sản xuất khác nhau. Thí dụ hãng CEC nổi tiếng về phần cơ đọc đĩa (CD Transport) còn Mark Levinson lại xuất sắc trong phần giải mã (D/A Converter). Như thế kết hợp hai nhãn hiệu này sẽ cho một kết quả tối ưu. Tuy nhiên giải pháp trên về mặt tài chính sẽ tốn kém vì mỗi bộ phận rời giá thường rất cao và ngoài hai thiết bị kể trên, bạn còn phải đầu tư thêm dây dẫn tín hiệu digital từ CD tới D/A nữa. Có một số hãng như Accuphase hay Krell có chế tạo CD một cục (CD player) để tiện lợi cho người sử dụng, nhưng giá bán cũng vào loại ngang ngửa với những bộ CD tách rời của các hãng khác. Vì vậy, trước khi quyết định, bạn cũng nên nghe thử và cân nhắc khía cạnh tài chính của từng giải pháp. Kinh nghiệm cho thấy câu "tiền nào của nấy" nói chung vẫn có nguyên giá trị trong lĩnh vực này.
Lưu ý khi chọn đầu đọc CD
Trước tiên phải quan tâm tới bộ phận cơ khí. Ða số những đầu CD cao cấp thường sử dụng dàn cơ CDM 9, CDM12, CDM12 Pro hay CDM 14 của hãng Philips. Một số hãng khác như Audio Research (Mỹ) hay Sphinx (Hà Lan) lại sử dụng bộ cơ VRDS của TEAC. Riêng Sony (Nhật), Goldmun (Thụy Sĩ) hay Audiomeca (Pháp) thường tự chế bộ cơ riêng cho các thiết bị của mình. Trường hợp hãng CEC (Nhật) lại hoàn toàn khác biệt, họ là người đầu tiên phát minh ra hệ thống cơ cho máy CD vận hành bằng dây courroie, giúp triệt tiêu các xung động của mô tơ, tạo hiệu quả âm thanh tối đa.
Ðiểm thứ hai cần chú ý là mắt laser đọc đĩa, bạn nên xem kỹ hiệu gì, số serie bao nhiêu để phòng hờ sau này có thể thay đổi khi mắt đã bị "lão hóa".
Ngoài ra khía cạnh thẩm mỹ cũng không nên xem nhẹ, bởi lẽ mỗi sản phẩm hi-end ngoài giá trị sử dụng của nó, còn xứng đáng là một tác phẩm nghệ thuật tạo hình thực sự, và cảm quan thị giác sẽ làm cho người đam mê thưởng thức âm nhạc một cách hiệu quả hơn.
Những thương hiệu máy CD nổi tiếng
Các hãng hàng đầu phải kể tới Jadis (Pháp); Wadia, Krell và Mark Levinson (Mỹ); CEC và Accuphase (Nhật); Goldmun (Thụy Sĩ); Linn (Scotland)… Tiếp theo đó là dòng sản phẩm cao cấp của những thương hiệu nổi tiếng như Sony, Marantz, Denon… (Nhật); Micromega, Yba, Audiomeca…(Pháp); Audio Analogue (Ý)… Thường mỗi thương hiệu có phong cách thiết kế và kiểu dáng khác nhau, nhưng nét nổi bật chung vẫn là mức giá bán được sử dụng như một chỉ tiêu phân chia đẳng cấp. Mà ở mức độ cao như thế thì sự chênh lệch chất lượng rất khó nhận biết, chỉ hơn nhau 5 -10% là giá đã có thể tăng lên nhiều lần. Tuy vậy người tiêu dùng vẫn sẵn sàng chấp nhận vì họ hiểu con đường đi tìm sự hoàn hảo của âm thanh không bao giờ bằng phẳng và dễ dàng như các sản phẩm thông thường khác.
Lưu ý khi chọn đầu đọc CD
Trước tiên phải quan tâm tới bộ phận cơ khí. Ða số những đầu CD cao cấp thường sử dụng dàn cơ CDM 9, CDM12, CDM12 Pro hay CDM 14 của hãng Philips. Một số hãng khác như Audio Research (Mỹ) hay Sphinx (Hà Lan) lại sử dụng bộ cơ VRDS của TEAC. Riêng Sony (Nhật), Goldmun (Thụy Sĩ) hay Audiomeca (Pháp) thường tự chế bộ cơ riêng cho các thiết bị của mình. Trường hợp hãng CEC (Nhật) lại hoàn toàn khác biệt, họ là người đầu tiên phát minh ra hệ thống cơ cho máy CD vận hành bằng dây courroie, giúp triệt tiêu các xung động của mô tơ, tạo hiệu quả âm thanh tối đa.
Ðiểm thứ hai cần chú ý là mắt laser đọc đĩa, bạn nên xem kỹ hiệu gì, số serie bao nhiêu để phòng hờ sau này có thể thay đổi khi mắt đã bị "lão hóa".
Ngoài ra khía cạnh thẩm mỹ cũng không nên xem nhẹ, bởi lẽ mỗi sản phẩm hi-end ngoài giá trị sử dụng của nó, còn xứng đáng là một tác phẩm nghệ thuật tạo hình thực sự, và cảm quan thị giác sẽ làm cho người đam mê thưởng thức âm nhạc một cách hiệu quả hơn.
Những thương hiệu máy CD nổi tiếng
Các hãng hàng đầu phải kể tới Jadis (Pháp); Wadia, Krell và Mark Levinson (Mỹ); CEC và Accuphase (Nhật); Goldmun (Thụy Sĩ); Linn (Scotland)… Tiếp theo đó là dòng sản phẩm cao cấp của những thương hiệu nổi tiếng như Sony, Marantz, Denon… (Nhật); Micromega, Yba, Audiomeca…(Pháp); Audio Analogue (Ý)… Thường mỗi thương hiệu có phong cách thiết kế và kiểu dáng khác nhau, nhưng nét nổi bật chung vẫn là mức giá bán được sử dụng như một chỉ tiêu phân chia đẳng cấp. Mà ở mức độ cao như thế thì sự chênh lệch chất lượng rất khó nhận biết, chỉ hơn nhau 5 -10% là giá đã có thể tăng lên nhiều lần. Tuy vậy người tiêu dùng vẫn sẵn sàng chấp nhận vì họ hiểu con đường đi tìm sự hoàn hảo của âm thanh không bao giờ bằng phẳng và dễ dàng như các sản phẩm thông thường khác.
Các chuyên gia gợi ý rằng nếu muốn biết dàn máy của mình hay tới mức độ nào, tốt nhất là bạn hãy đi nghe “nhạc sống”, sau đó về so sánh với âm thanh từ dàn máy phát ra với cùng bản nhạc đó. Tuy nhiên trong thực tế điều đó rất khó thực hiện, vì vậy cần có một số “thủ thuật” đáp ứng nhu cầu đánh giá dàn máy hi-end đơn giản mà chính xác.
"Ðộ trung thực" của âm thanh
Hãy bắt đầu bằng tiếng độc tấu piano và contrebass. Hai nhạc cụ này cho phép ta test khoảng âm cao (treble) và trầm (bass) là những "vùng nhạy cảm" với thính giác. Một nốt nhạc piano cao "tròn trịa", không bị "vỡ”, có cảm giác "mọng", đó là âm thanh gần với tự nhiên. Tương tự thế, một tiếng contrebass "sâu", "gọn", "nặng" và " không có đuôi” chứng tỏ độ xử lý tinh tế của dàn máy. Thông thường khi dùng kỹ thuật test này, dễ nhận thấy rằng ampli bóng đèn có ưu thế hơn bán dẫn rất nhiều, cảm giác âm thanh êm và nghe càng lâu càng thấy hay, hoàn toàn không bị "mệt". Dĩ nhiên để cảm nhận được điều này, ngoài khả năng bẩm sinh về "nhạy cảm thính giác", bạn còn phải có một quá trình nghiên cứu - nghe thử - so sánh âm thanh thật trong các buổi trình diễn với âm thanh của các dàn máy khác nhau. Trong khi thử nghiệm, bạn nên sử dụng những đĩa CD nguyên gốc (nếu có đĩa test càng tốt), lựa chọn môi trường cách âm tiêu chuẩn và nghe vào thời điểm đêm khuya để việc đánh giá chính xác hơn.
"Ðộ ấm áp": giọng nam trầm là thước đo cơ bản
Thực ra chất lượng âm thanh của một dàn máy chủ yếu nằm ở khoảng tần số trung-thấp (low-middle). Khác với âm cao (treble) và trầm (bass) có thể điều chỉnh để “nịnh” tai người nghe (mà nhiều quán cà phê vẫn làm thế bằng equalizer), âm trung- thấp khó tăng giảm hơn. Những người chơi nhạc nhà nghề thường căn cứ vào dạng âm thanh này để đánh giá. Album của những ca sĩ như Louis Amstrong, Randy Travis, Chriss Rea….sẽ giúp bạn kiểm nghiệm chính xác nguyên tắc này. Một giọng nam trầm, nghe như xuất phát từ *****g ngực và cực kỳ "có hồn" , ấm áp là biểu hiện của đẳng cấp dàn máy. Khi nghe thử trong khoảng tối không đèn, nếu bạn cảm giác như tiếng hát "nhô" lên phía trước, ca sĩ như đứng ngay trước mặt thì bạn có thể yên tâm về các thiết bị âm thanh của mình.
"Ðộ hoành tráng": thử nghiệm bằng dàn nhạc hòa tấu
Khi ngồi trước cặp loa nghe nhạc, bạn sẽ chìm trong không gian lập thể hai chiều (stereo) nên khó cảm nhận “độ sâu” hay “độ hoành tráng" của âm thanh. Tuy nhiên một dàn máy hi-end hoàn toàn có thể tạo dựng được điều đó. Nếu nhắm mắt lại tưởng tượng, bạn xác định rõ ràng vị trí từng nghệ sĩ trong dàn nhạc: dàn dây bên trái, dàn hơi bên phải, bộ gõ phía sau… tức là âm thanh đã có "chiều sâu hoành tráng" rồi đó.
Một số chuyên gia am tường còn có khả năng nhận biết cả số lượng nhạc công biểu diễn (thí dụ 8 cây violon, 4 cây cello, 2 kèn ôboa….) hay phân biệt chính xác hai dàn nhạc cùng chơi một tác phẩm trong 2 CD khác nhau. Những bản nhạc thường được dùng để đánh giá chỉ tiêu này là các album của Johan Strauss, Beethoven hay nhạc sĩ đương thời Yani… Có điều cần lưu ý là khi nghe thử, bạn không nên mở volume lớn vì một dàn máy tốt phải cung cấp “đủ tiếng” ngay cả khi âm lượng “vừa đủ nghe”.
"Ðộ trung thực" của âm thanh
Hãy bắt đầu bằng tiếng độc tấu piano và contrebass. Hai nhạc cụ này cho phép ta test khoảng âm cao (treble) và trầm (bass) là những "vùng nhạy cảm" với thính giác. Một nốt nhạc piano cao "tròn trịa", không bị "vỡ”, có cảm giác "mọng", đó là âm thanh gần với tự nhiên. Tương tự thế, một tiếng contrebass "sâu", "gọn", "nặng" và " không có đuôi” chứng tỏ độ xử lý tinh tế của dàn máy. Thông thường khi dùng kỹ thuật test này, dễ nhận thấy rằng ampli bóng đèn có ưu thế hơn bán dẫn rất nhiều, cảm giác âm thanh êm và nghe càng lâu càng thấy hay, hoàn toàn không bị "mệt". Dĩ nhiên để cảm nhận được điều này, ngoài khả năng bẩm sinh về "nhạy cảm thính giác", bạn còn phải có một quá trình nghiên cứu - nghe thử - so sánh âm thanh thật trong các buổi trình diễn với âm thanh của các dàn máy khác nhau. Trong khi thử nghiệm, bạn nên sử dụng những đĩa CD nguyên gốc (nếu có đĩa test càng tốt), lựa chọn môi trường cách âm tiêu chuẩn và nghe vào thời điểm đêm khuya để việc đánh giá chính xác hơn.
"Ðộ ấm áp": giọng nam trầm là thước đo cơ bản
Thực ra chất lượng âm thanh của một dàn máy chủ yếu nằm ở khoảng tần số trung-thấp (low-middle). Khác với âm cao (treble) và trầm (bass) có thể điều chỉnh để “nịnh” tai người nghe (mà nhiều quán cà phê vẫn làm thế bằng equalizer), âm trung- thấp khó tăng giảm hơn. Những người chơi nhạc nhà nghề thường căn cứ vào dạng âm thanh này để đánh giá. Album của những ca sĩ như Louis Amstrong, Randy Travis, Chriss Rea….sẽ giúp bạn kiểm nghiệm chính xác nguyên tắc này. Một giọng nam trầm, nghe như xuất phát từ *****g ngực và cực kỳ "có hồn" , ấm áp là biểu hiện của đẳng cấp dàn máy. Khi nghe thử trong khoảng tối không đèn, nếu bạn cảm giác như tiếng hát "nhô" lên phía trước, ca sĩ như đứng ngay trước mặt thì bạn có thể yên tâm về các thiết bị âm thanh của mình.
"Ðộ hoành tráng": thử nghiệm bằng dàn nhạc hòa tấu
Khi ngồi trước cặp loa nghe nhạc, bạn sẽ chìm trong không gian lập thể hai chiều (stereo) nên khó cảm nhận “độ sâu” hay “độ hoành tráng" của âm thanh. Tuy nhiên một dàn máy hi-end hoàn toàn có thể tạo dựng được điều đó. Nếu nhắm mắt lại tưởng tượng, bạn xác định rõ ràng vị trí từng nghệ sĩ trong dàn nhạc: dàn dây bên trái, dàn hơi bên phải, bộ gõ phía sau… tức là âm thanh đã có "chiều sâu hoành tráng" rồi đó.
Một số chuyên gia am tường còn có khả năng nhận biết cả số lượng nhạc công biểu diễn (thí dụ 8 cây violon, 4 cây cello, 2 kèn ôboa….) hay phân biệt chính xác hai dàn nhạc cùng chơi một tác phẩm trong 2 CD khác nhau. Những bản nhạc thường được dùng để đánh giá chỉ tiêu này là các album của Johan Strauss, Beethoven hay nhạc sĩ đương thời Yani… Có điều cần lưu ý là khi nghe thử, bạn không nên mở volume lớn vì một dàn máy tốt phải cung cấp “đủ tiếng” ngay cả khi âm lượng “vừa đủ nghe”.
Khi đã sắm dàn hi-end, nhiều người cũng đầu tư không ít cho phần đĩa để cảm nhận sự khác biệt về âm thanh.
"Phần cứng" và "phần mềm": nên cùng đẳng cấp
Cũng giống như trong vi tính, một dàn máy hi-end (phần cứng) chỉ phát huy hết khả năng khi sử dụng những đĩa nhạc CD (phần mềm) chất lượng cao. Nhiều người nghĩ đơn giản rằng tín hiệu digital chép từ đĩa gốc qua đĩa trắng sẽ không thay đổi chất lượng, tuy nhiên khi đưa vào dàn máy hi-end thì mức độ chênh lệch hoàn toàn rõ rệt: độ "tròn tiếng", "sạch sẽ”, sự ấm áp, tinh tế và "hùng tráng" của âm thanh đều bị “hao hụt” đi nhiều. Do đó nhiều hãng sản xuất đầu đọc CD cao cấp như C.E.C, Accuphase, Goldmun… chỉ thiết kế cho người sử dụng nghe đĩa gốc, không đọc được đĩa chép, nhằm đảm bảo chất lượng âm thanh cao nhất, phát huy hiệu quả tối đa của dàn máy.
Có thể khi nghe so sánh đĩa chép với đĩa gốc, nhiều người sẽ cho rằng mức giá gấp nhiều chục lần không phù hợp với sự chênh lệch âm thanh đem lại, tuy nhiên ở đẳng cấp hi-end, sự cải thiện âm thanh khoảng 10%, người chơi đã không còn chấp nhận thưởng thức âm thanh cũ nữa, và họ sẵn sàng trả thêm tiền cho sự thay đổi đó.
Chọn CD hi-end chất lượng cao
Chất liệu đĩa, hãng sản xuất, quy trình ghi âm và công nghệ ứng dụng là những yếu tố quyết định chất lượng một đĩa CD gốc.
Về nguyên tắc, khi lựa chọn, người mua khó phân biệt chất liệu làm đĩa CD, tuy nhiên qua cảm quan có thể phần nào đánh giá được điều đó. Một số CD được quảng cáo là đĩa vàng (gold disc) do có tráng một lớp kim loại đặc biệt ánh vàng trên bề mặt để tạo hiệu quả âm thanh và tăng độ bền sản phẩm. Những gold disc như thế thường phát hành với số lượng hạn chế và giá bán rất cao, nhưng bù lại chất lượng âm thanh ở mức độ hoàn toàn tin tưởng.
Ðối với các CD thông thường khác, chỉ tiêu lựa chọn hợp lý hơn là căn cứ vào thương hiệu của hãng sản xuất. Một hãng có tên tuổi thường đồng nghĩa với quy trình công nghệ hiện đại, thiết bị tiên tiến và đội ngũ chuyên môn lành nghề, vì vậy người chơi có kinh nghiệm thường xuất phát từ yếu tố này khi lựa chọn. Muốn thưởng thức nhạc classic phải tìm đến Sony Music Entertainment, EMI, BMG, Grammophon… , nhạc jazz, country, blue thì có Real Music, Chesky Record, Prestige, TelarcDigital… Ðó là những tên tuổi tiên phong trong từng thể loại âm nhạc mà người nghe có thể tra cứu dễ dàng trên các website chuyên ngành.
Những CD cao cấp thường cung cấp đầy đủ thông tin về quy trình ghi âm cho người nghe tham khảo. Những quy trình này được thể hiện dưới dạng ký tự A (analogue) và D (digital). Thí dụ đĩa CD sản xuất theo quy trình ADD nghĩa là người ta sử dụng một máy ghi âm analogue trong quá trình thu tiếng và máy kỹ thuật số (digital) để hoà âm và ghi đĩa. Những CD có dùng kỹ thuật analogue thường sử dụng bản gốc từ những thập niên trước 80, khi kỹ thuật số chưa phát triển, âm thanh "mộc" và "tự nhiên" nhưng bộc lộ nhiều "âm tạp" , còn CD toàn số hóa (DDD) thì sắc sảo, chi tiết nhưng "khôâ" và "lạnh" hơn. Do đó, căn cứ vào những ký hiệu này người mua có thể biết phần nào chất luợng âm thanh của CD và quyết định lựa chọn theo sở thích của mình.
Bên cạnh các chi tiết kể trên, những thông tin về công nghệ chế tạo cũng là một chỉ tiêu tham khảo có giá trị. Các CD ký hiệu HDCD (High Definition Compatible Digital), XrCD (Extended Resolution CD) hay SACD (Super Audio CD)… thể hiện những công nghệ ghi âm tiến bộ nhất trong lĩnh vực số hoá (digital) mà các hãng ứng dụng để sản xuất ra dòng sản phẩm chất lượng cao của họ. Dĩ nhiên những đĩa CD theo tiêu chuẩn đó đòi hỏi phải có bộ phận giải mã tương ứng mới phát huy hết tác dụng.
Với sự phát triển vũ bão của khoa học kỹ thuật, rõ ràng mức độ cải thiện chất lượng âm thanh của “phần mềm” hi-end chưa có điểm dừng, và còn nhiều bất ngờ thú vị.
Ðịa chỉ bán đĩa hi-end
• Audiophile Music:
45D Ðinh Tiên Hoàng, Q.1
• Once Upon A Time:
369 đường Ba Tháng Hai, Q.10
"Loa còi" Uno của Avantgarde Acoustic
Khởi đầu bằng sự đam mê, một nhóm kỹ sư và nhà thiết kế trẻ đã thành lập một xưởng chế tạo loa cao cấp ở thành phố Odenwald (Cộng hoà liên bang Ðức) lấy tên là Avantgarde Acoustic. Suốt 10 năm nay, với hơn 2.500 cặp loa đã được bán ra trên toàn thế giới, Avantgarde luôn ở vị trí dẫn đầu của thị trường "loa còi" hi-end đặc biệt này.
"Phần cứng" và "phần mềm": nên cùng đẳng cấp
Cũng giống như trong vi tính, một dàn máy hi-end (phần cứng) chỉ phát huy hết khả năng khi sử dụng những đĩa nhạc CD (phần mềm) chất lượng cao. Nhiều người nghĩ đơn giản rằng tín hiệu digital chép từ đĩa gốc qua đĩa trắng sẽ không thay đổi chất lượng, tuy nhiên khi đưa vào dàn máy hi-end thì mức độ chênh lệch hoàn toàn rõ rệt: độ "tròn tiếng", "sạch sẽ”, sự ấm áp, tinh tế và "hùng tráng" của âm thanh đều bị “hao hụt” đi nhiều. Do đó nhiều hãng sản xuất đầu đọc CD cao cấp như C.E.C, Accuphase, Goldmun… chỉ thiết kế cho người sử dụng nghe đĩa gốc, không đọc được đĩa chép, nhằm đảm bảo chất lượng âm thanh cao nhất, phát huy hiệu quả tối đa của dàn máy.
Có thể khi nghe so sánh đĩa chép với đĩa gốc, nhiều người sẽ cho rằng mức giá gấp nhiều chục lần không phù hợp với sự chênh lệch âm thanh đem lại, tuy nhiên ở đẳng cấp hi-end, sự cải thiện âm thanh khoảng 10%, người chơi đã không còn chấp nhận thưởng thức âm thanh cũ nữa, và họ sẵn sàng trả thêm tiền cho sự thay đổi đó.
Chọn CD hi-end chất lượng cao
Chất liệu đĩa, hãng sản xuất, quy trình ghi âm và công nghệ ứng dụng là những yếu tố quyết định chất lượng một đĩa CD gốc.
Về nguyên tắc, khi lựa chọn, người mua khó phân biệt chất liệu làm đĩa CD, tuy nhiên qua cảm quan có thể phần nào đánh giá được điều đó. Một số CD được quảng cáo là đĩa vàng (gold disc) do có tráng một lớp kim loại đặc biệt ánh vàng trên bề mặt để tạo hiệu quả âm thanh và tăng độ bền sản phẩm. Những gold disc như thế thường phát hành với số lượng hạn chế và giá bán rất cao, nhưng bù lại chất lượng âm thanh ở mức độ hoàn toàn tin tưởng.
Ðối với các CD thông thường khác, chỉ tiêu lựa chọn hợp lý hơn là căn cứ vào thương hiệu của hãng sản xuất. Một hãng có tên tuổi thường đồng nghĩa với quy trình công nghệ hiện đại, thiết bị tiên tiến và đội ngũ chuyên môn lành nghề, vì vậy người chơi có kinh nghiệm thường xuất phát từ yếu tố này khi lựa chọn. Muốn thưởng thức nhạc classic phải tìm đến Sony Music Entertainment, EMI, BMG, Grammophon… , nhạc jazz, country, blue thì có Real Music, Chesky Record, Prestige, TelarcDigital… Ðó là những tên tuổi tiên phong trong từng thể loại âm nhạc mà người nghe có thể tra cứu dễ dàng trên các website chuyên ngành.
Những CD cao cấp thường cung cấp đầy đủ thông tin về quy trình ghi âm cho người nghe tham khảo. Những quy trình này được thể hiện dưới dạng ký tự A (analogue) và D (digital). Thí dụ đĩa CD sản xuất theo quy trình ADD nghĩa là người ta sử dụng một máy ghi âm analogue trong quá trình thu tiếng và máy kỹ thuật số (digital) để hoà âm và ghi đĩa. Những CD có dùng kỹ thuật analogue thường sử dụng bản gốc từ những thập niên trước 80, khi kỹ thuật số chưa phát triển, âm thanh "mộc" và "tự nhiên" nhưng bộc lộ nhiều "âm tạp" , còn CD toàn số hóa (DDD) thì sắc sảo, chi tiết nhưng "khôâ" và "lạnh" hơn. Do đó, căn cứ vào những ký hiệu này người mua có thể biết phần nào chất luợng âm thanh của CD và quyết định lựa chọn theo sở thích của mình.
Bên cạnh các chi tiết kể trên, những thông tin về công nghệ chế tạo cũng là một chỉ tiêu tham khảo có giá trị. Các CD ký hiệu HDCD (High Definition Compatible Digital), XrCD (Extended Resolution CD) hay SACD (Super Audio CD)… thể hiện những công nghệ ghi âm tiến bộ nhất trong lĩnh vực số hoá (digital) mà các hãng ứng dụng để sản xuất ra dòng sản phẩm chất lượng cao của họ. Dĩ nhiên những đĩa CD theo tiêu chuẩn đó đòi hỏi phải có bộ phận giải mã tương ứng mới phát huy hết tác dụng.
Với sự phát triển vũ bão của khoa học kỹ thuật, rõ ràng mức độ cải thiện chất lượng âm thanh của “phần mềm” hi-end chưa có điểm dừng, và còn nhiều bất ngờ thú vị.
Ðịa chỉ bán đĩa hi-end
• Audiophile Music:
45D Ðinh Tiên Hoàng, Q.1
• Once Upon A Time:
369 đường Ba Tháng Hai, Q.10
"Loa còi" Uno của Avantgarde Acoustic
Khởi đầu bằng sự đam mê, một nhóm kỹ sư và nhà thiết kế trẻ đã thành lập một xưởng chế tạo loa cao cấp ở thành phố Odenwald (Cộng hoà liên bang Ðức) lấy tên là Avantgarde Acoustic. Suốt 10 năm nay, với hơn 2.500 cặp loa đã được bán ra trên toàn thế giới, Avantgarde luôn ở vị trí dẫn đầu của thị trường "loa còi" hi-end đặc biệt này.
Trong lĩnh vực âm thanh, "loa còi" (horn loudspeakers) là một trong những khái niệm lâu đời nhất. Trên 100 năm trước, Emile Berliger giới thiệu với công chúng chiếc máy hát đĩa đầu tiên hoạt động theo nguyên lý dùng một ống hình phễu khuếch đại âm thanh từ sự dao động cơ khí của kim trên mặt đĩa nhựa. Ðó chính là chiếc "loa còi" đầu tiên trong lịch sử. Trải qua năm tháng, kỹ thuật thiết kế và chế tạo loa ngày càng hoàn thiện, cho đến ngày nay, chất lượng loa còi đã phát triển ở mức độ cao và tiếp tục phát huy những ưu điểm nổi bật của mình trong làng âm thanh quốc tế.
Có thể nhận ra nguyên lý cơ bản của loa còi được ứng dụng ở khắp nơi: tai người có cấu tạo theo hình còi, nhà hát Hy Lạp nổi tiếng Epidaurus cũng có kiến trúc tương tự, và khi bạn chụm hai tay lại đặt lên miệng, tiếng nói sẽ vang xa….Như thế, bản chất của loa còi là sử dụng những thiết bị hình ống phễu đặc biệt để khuếch đại âm thanh từ một màng rung dưới tác động của một nguồn phát tín hiệu nào đó.
"Loa còi" Uno của Avantgarde
Là đứa "em áp chót" trong “4 anh em gia đình Avantgarde" (Trio, Duo, Uno và Solo),
Uno cao 140 cm, sâu 710cm và rộng 570cm, rất thích hợp với một phòng nghe nhạc trung bình. Ðược thiết kế với 2 loa còi hình cầu phụ trách âm vực trung - cao (middle - treble) và một loa siêu trầm (subwoofer) trang bị amplifier, Uno có độ nhạy rất cao (101dB) nên không đòi hỏi các thiết bị khuếch đại đi kèm phải có công suất lớn. Nhà sản xuất gợi ý sử dụng ampli khoảng 15W, diện tích phòng nghe cỡ 16m2 là điều kiện tiêu chuẩn để phát huy tác dụng của loại loa này.
Nguyên liệu chế tạo loa là một loại polyme tinh khiết có tên ABS (hỗn hợp acrylnitril- butadien và styrol), độc quyền phát minh của Avantgarde có tác dụng đảm bảo tối đa chất lượng âm thanh và độ bền sản phẩm. Subwoofer sử dụng một loa đường kính 7 inch với amplifier bên trong có công suất 150W, được thiết kế hoàn toàn bởi các kỹ sư tài năng của Avantgarde.
Âm thanh
Hoàn toàn không quá lời khi nói âm thanh loa còi Avantgarde "tự nhiên như bất kỳ âm thanh tự nhiên nào khác". Ðiểm nổi bật của Uno là giọng ca rất ấm áp, nhiều màu sắc và dàn nhạc thì vô cùng hoành tráng. Chỉ với một ampli nhỏ bé mà khi kết hợp với cặp loa này, bạn có cảm giác như đem dàn nhạc giao hưởng về nhà với tất cả mọi nhạc cụ của nó. Ðặc biệt đối với những âm tần phía dưới (low-middle và bass), loa còi Uno Avantgarde thể hiện sự quyến rũ mà không một loại loa nào có thể thay thế được. Một khúc độc tấu cello, một tiếng thở saxophone hay một giọng nữ trầm mệt mỏi…đều được Uno tái tạo một cách tự nhiên vô cùng. Thêm lần nữa tính cách Ðức lại được khẳng định thông qua những sản phẩm của họ: chính xác, nghiêm túc, hợp lý và đầy uy lực.
Sử dụng
Tất cả các loa còi đều có độ nhạy cao, vì vậy chúng phù hợp nhất với các amplifier sử dụng bóng đèn công suất nhỏ mà tinh tế. Những người đã có kinh nghiệm với Uno gợi ý nên lựa chọn amplifier đèn 300B để phát huy tối đa ưu thế loại loa này. Ngoài ra chính yếu tố độ nhạy cũng là một trở ngại cần lưu ý: nên thận trọng xử lý phòng ốc, dây dẫn và các thiết bị điện khác để tránh tình trạng nhiễu, ù thường xuất hiện.
Ampli công suất Midwest Audio Classic 300B
Có thể nhận ra nguyên lý cơ bản của loa còi được ứng dụng ở khắp nơi: tai người có cấu tạo theo hình còi, nhà hát Hy Lạp nổi tiếng Epidaurus cũng có kiến trúc tương tự, và khi bạn chụm hai tay lại đặt lên miệng, tiếng nói sẽ vang xa….Như thế, bản chất của loa còi là sử dụng những thiết bị hình ống phễu đặc biệt để khuếch đại âm thanh từ một màng rung dưới tác động của một nguồn phát tín hiệu nào đó.
"Loa còi" Uno của Avantgarde
Là đứa "em áp chót" trong “4 anh em gia đình Avantgarde" (Trio, Duo, Uno và Solo),
Uno cao 140 cm, sâu 710cm và rộng 570cm, rất thích hợp với một phòng nghe nhạc trung bình. Ðược thiết kế với 2 loa còi hình cầu phụ trách âm vực trung - cao (middle - treble) và một loa siêu trầm (subwoofer) trang bị amplifier, Uno có độ nhạy rất cao (101dB) nên không đòi hỏi các thiết bị khuếch đại đi kèm phải có công suất lớn. Nhà sản xuất gợi ý sử dụng ampli khoảng 15W, diện tích phòng nghe cỡ 16m2 là điều kiện tiêu chuẩn để phát huy tác dụng của loại loa này.
Nguyên liệu chế tạo loa là một loại polyme tinh khiết có tên ABS (hỗn hợp acrylnitril- butadien và styrol), độc quyền phát minh của Avantgarde có tác dụng đảm bảo tối đa chất lượng âm thanh và độ bền sản phẩm. Subwoofer sử dụng một loa đường kính 7 inch với amplifier bên trong có công suất 150W, được thiết kế hoàn toàn bởi các kỹ sư tài năng của Avantgarde.
Âm thanh
Hoàn toàn không quá lời khi nói âm thanh loa còi Avantgarde "tự nhiên như bất kỳ âm thanh tự nhiên nào khác". Ðiểm nổi bật của Uno là giọng ca rất ấm áp, nhiều màu sắc và dàn nhạc thì vô cùng hoành tráng. Chỉ với một ampli nhỏ bé mà khi kết hợp với cặp loa này, bạn có cảm giác như đem dàn nhạc giao hưởng về nhà với tất cả mọi nhạc cụ của nó. Ðặc biệt đối với những âm tần phía dưới (low-middle và bass), loa còi Uno Avantgarde thể hiện sự quyến rũ mà không một loại loa nào có thể thay thế được. Một khúc độc tấu cello, một tiếng thở saxophone hay một giọng nữ trầm mệt mỏi…đều được Uno tái tạo một cách tự nhiên vô cùng. Thêm lần nữa tính cách Ðức lại được khẳng định thông qua những sản phẩm của họ: chính xác, nghiêm túc, hợp lý và đầy uy lực.
Sử dụng
Tất cả các loa còi đều có độ nhạy cao, vì vậy chúng phù hợp nhất với các amplifier sử dụng bóng đèn công suất nhỏ mà tinh tế. Những người đã có kinh nghiệm với Uno gợi ý nên lựa chọn amplifier đèn 300B để phát huy tối đa ưu thế loại loa này. Ngoài ra chính yếu tố độ nhạy cũng là một trở ngại cần lưu ý: nên thận trọng xử lý phòng ốc, dây dẫn và các thiết bị điện khác để tránh tình trạng nhiễu, ù thường xuất hiện.
Ampli công suất Midwest Audio Classic 300B
Cần thời gian "chạy rodage" cho máy
Tất cả các bộ phận trong dàn máy, từ CD, giải mã D/A, pre-amplifier, amplifier, loa, dây dẫn… ở đẳng cấp cao đều cần có thời gian "chạy rodage" để phát huy tối đa chất lượng. Khoảng thời gian đó có thể tính bằng ngày hoặc bằng tháng tùy thuộc chủng loại và đặc điểm của từng sản phẩm. Thiết bị điện tử (CD, amplifier) cần từ vài ngày đến vài tuần. Riêng đối với loa thì nguyên lý chế tạo sẽ quyết định thời gian rodage hợp lý. Theo đó các loại loa điện động (electrodynamique- thí dụ loa mành) đòi hỏi từ vài ngày đến vài tháng, còn loa điện tĩnh (electrostatique- các loa thông thường) thì sẽ phải từ 6 đến 8 tháng hoặc lâu hơn nữa. Trong giai đoạn này, các thiết bị nên được duy trì ở chế độ làm việc liên tục, trên 12 giờ mỗi ngày, ở mức âm lượng thấp để dòng điện và nhiệt độ tác động giúp " tối ưu hóa" các thông số kỹ thuật và đưa máy vào chế độ làm việc ổn định. Và như thế, nếu những ngày đầu tiên bạn cảm thấy chưa thỏa mãn với dàn máy của mình thì chớ vội lo ngại, với thời gian tình hình sẽ được cải thiện dần.
Chăm sóc kỹ phòng nghe
Không gian nghe nhạc có ảnh hưởng rất nhiều tới chất lượng âm thanh. Xử lý tường, sàn, trần và lựa chọn các vật liệu phù hợp là bài toán cần cân nhắc kỹ. Tường bọc vải sẽ hút 70% âm cao (treble) và phản hồi 100% âm trầm (bass); khi đó ta nghe như tiếng bass lớn lên còn treble yếu đi, và âm thanh sẽ có vẻ mềm mại. Còn nếu dùng các vật liệu cứng (sơn tường, dán giấy plastic hoặc treo nhiều tranh khung kính…) thì các âm ở tần số 2.000 Hz- 4.000Hz (là khoảng nhạy cảm nhất đối với tai người) sẽ phản hồi hoàn toàn, vì vậy ta có cảm giác bị ồn, âm middle nhiều và hơi cứng.
Khi so sánh hệ số hút âm của các loại vật liệu chủ yếu như gạch, thạch cao, bê-tông, gỗ, thảm, màn nhung…người ta nhận thấy màn nhung là vật liệu hút âm tốt nhất, cho phép khử những tiếng dội ở cả 3 dải tần chính. Do đó người ta thường sử dụng vật liệu này trong các rạp chiếu phim, nhà hát đòi hỏi kỹ thuật cách âm cao. Bên cạnh đó, những vật liệu cứng, bề mặt nhẵn (bê-tông, kính…) có độ hút âm thấp, ta cần xử lý tiếng dội cẩn thận hơn. Nhiều người đã sử dụng các tấm tản âm bằng gỗ, thiết kế theo kiểu lá sách cửa sổ, đặt ở 4 bức tường trong phòng, để giải quyết bài toán này và đã thấy hiệu quả rõ ràng.
Tất cả các bộ phận trong dàn máy, từ CD, giải mã D/A, pre-amplifier, amplifier, loa, dây dẫn… ở đẳng cấp cao đều cần có thời gian "chạy rodage" để phát huy tối đa chất lượng. Khoảng thời gian đó có thể tính bằng ngày hoặc bằng tháng tùy thuộc chủng loại và đặc điểm của từng sản phẩm. Thiết bị điện tử (CD, amplifier) cần từ vài ngày đến vài tuần. Riêng đối với loa thì nguyên lý chế tạo sẽ quyết định thời gian rodage hợp lý. Theo đó các loại loa điện động (electrodynamique- thí dụ loa mành) đòi hỏi từ vài ngày đến vài tháng, còn loa điện tĩnh (electrostatique- các loa thông thường) thì sẽ phải từ 6 đến 8 tháng hoặc lâu hơn nữa. Trong giai đoạn này, các thiết bị nên được duy trì ở chế độ làm việc liên tục, trên 12 giờ mỗi ngày, ở mức âm lượng thấp để dòng điện và nhiệt độ tác động giúp " tối ưu hóa" các thông số kỹ thuật và đưa máy vào chế độ làm việc ổn định. Và như thế, nếu những ngày đầu tiên bạn cảm thấy chưa thỏa mãn với dàn máy của mình thì chớ vội lo ngại, với thời gian tình hình sẽ được cải thiện dần.
Chăm sóc kỹ phòng nghe
Không gian nghe nhạc có ảnh hưởng rất nhiều tới chất lượng âm thanh. Xử lý tường, sàn, trần và lựa chọn các vật liệu phù hợp là bài toán cần cân nhắc kỹ. Tường bọc vải sẽ hút 70% âm cao (treble) và phản hồi 100% âm trầm (bass); khi đó ta nghe như tiếng bass lớn lên còn treble yếu đi, và âm thanh sẽ có vẻ mềm mại. Còn nếu dùng các vật liệu cứng (sơn tường, dán giấy plastic hoặc treo nhiều tranh khung kính…) thì các âm ở tần số 2.000 Hz- 4.000Hz (là khoảng nhạy cảm nhất đối với tai người) sẽ phản hồi hoàn toàn, vì vậy ta có cảm giác bị ồn, âm middle nhiều và hơi cứng.
Khi so sánh hệ số hút âm của các loại vật liệu chủ yếu như gạch, thạch cao, bê-tông, gỗ, thảm, màn nhung…người ta nhận thấy màn nhung là vật liệu hút âm tốt nhất, cho phép khử những tiếng dội ở cả 3 dải tần chính. Do đó người ta thường sử dụng vật liệu này trong các rạp chiếu phim, nhà hát đòi hỏi kỹ thuật cách âm cao. Bên cạnh đó, những vật liệu cứng, bề mặt nhẵn (bê-tông, kính…) có độ hút âm thấp, ta cần xử lý tiếng dội cẩn thận hơn. Nhiều người đã sử dụng các tấm tản âm bằng gỗ, thiết kế theo kiểu lá sách cửa sổ, đặt ở 4 bức tường trong phòng, để giải quyết bài toán này và đã thấy hiệu quả rõ ràng.
Một trong các niềm vui của đệ tử âm thanh là tìm tòi nghiên cứu để tự thiết kế cho mình một dàn máy hi-end đạt tiêu chuẩn chất lượng tối đa- giá tiền tối thiểu. Họ đầu tư rất nhiều tâm trí, thời gian, sức lực để thỏa mãn niềm đam mê đó. Tuần này chúng tôi giới thiệu kinh nghiệm chơi hi-end của ôâng X., hiện sống ở London, là một công chức về hưu có trên 30 năm gắn bó với hi-end.
Dựa vào các tạp chí chuyên ngành như Stereophile, Whats hifi, La nouvelle revue du son et du cinema… và tham khảo thông tin từ các địa chỉ website về hi-end trên mạng, tôi quyết định tự lựa chọn dàn máy nghe nhạc với hai tiêu chí quan trọng: các thiết bị phải hài hoà với nhau và giá thành phải phù hợp với khả năng của mình.
Phần nguồn (CD Player) tôi sử dụng hiệu Meridian 508.24 (Anh) với bộ giải mã D/A bên trong đã được cải tiến rất nhiều so với version 508 trước kia. Ưu điểm nổi bật của CD này là âm thanh tròn trịa, sạch sẽ và mượt mà đúng như truyền thống lâu đời của công nghiệp hi-end audio Anh quốc. Kết hợp với CD trên là pre amplifier Audio Research LS-8, thương hiệu Mỹ nổi tiếng về độ ấm áp và tinh tế nhờ bí quyết chế tạo mạch bóng đèn điện tử đẳng cấp cao.
Ðể tiết kiệm chi phí, tôi sử dụng ampli của Maison de lAudiophile, một hãng chuyên cung cấp các loại bóng đèn điện tử ở thủ đô Paris. Ampli này chạy bằng bóng EL84 (Nga) và 300B (Trung Quốc), công suất nhỏ (14W/bên) nhưng nghe cực kỳ ấn tượng. Theo lời khuyên của một người bạn, tôi sử dụng các tụ điện dầu tuy cũ kỹ nhưng cho một thứ âm thanh đầy cá tính với độ trung thực cao.
Loa tôi lựa chọn là JBL 4341 (1984), thuộc serie 43, dòng sản phẩm huyền thoại của JBL (đã tự hào trang bị cho 80% các studio trên toàn nước Mỹ trong vòng 15 năm trời). Ðiểm nổi bật của cặp loa này là âm thanh rất mộc và có lực, dù ở tần số thấp (bass) hay cao (treble). Ðiều trở ngại duy nhất là tuổi thọ của loa không cao, cứ 10 năm phải thay màng loa một lần. Ngoài ra, hình dáng giống như cái tủ giày có thể gây phản cảm cho người kỹ tính.
Hệ thống dây dẫn là của hãng Van den Hull và Flatline với ưu thế tuyệt đối về độ trong sáng và chi tiết. Tuy nhiên, đối với những bản nhạc classic đòi hỏi sự hùng tráng và sâu lắng, tôi sử dụng dây Transparent hoặc Purist Audio. Khi đó âm thanh trở nên mềm mại hơn.
Toàn bộ dàn máy chi phí khoảng 5.000 USD và tôi mất 6 tháng để nghiên cứu và tìm tòi nơi bán đồ cũ. Nhưng tôi tin rằng nếu nghe thử trong phòng tối, dàn máy của tôi không hề thua kém bất kỳ dàn máy nào giá trị gấp hai hoặc ba lần nó. Và tôi cảm thấy rất hài lòng với sự lựa chọn của mình.
Nế bạn có điề kiện hơn tôi , dĩ nhiên bạn sẽ có được một dàn Hi End " xịnh" hon.
Dựa vào các tạp chí chuyên ngành như Stereophile, Whats hifi, La nouvelle revue du son et du cinema… và tham khảo thông tin từ các địa chỉ website về hi-end trên mạng, tôi quyết định tự lựa chọn dàn máy nghe nhạc với hai tiêu chí quan trọng: các thiết bị phải hài hoà với nhau và giá thành phải phù hợp với khả năng của mình.
Phần nguồn (CD Player) tôi sử dụng hiệu Meridian 508.24 (Anh) với bộ giải mã D/A bên trong đã được cải tiến rất nhiều so với version 508 trước kia. Ưu điểm nổi bật của CD này là âm thanh tròn trịa, sạch sẽ và mượt mà đúng như truyền thống lâu đời của công nghiệp hi-end audio Anh quốc. Kết hợp với CD trên là pre amplifier Audio Research LS-8, thương hiệu Mỹ nổi tiếng về độ ấm áp và tinh tế nhờ bí quyết chế tạo mạch bóng đèn điện tử đẳng cấp cao.
Ðể tiết kiệm chi phí, tôi sử dụng ampli của Maison de lAudiophile, một hãng chuyên cung cấp các loại bóng đèn điện tử ở thủ đô Paris. Ampli này chạy bằng bóng EL84 (Nga) và 300B (Trung Quốc), công suất nhỏ (14W/bên) nhưng nghe cực kỳ ấn tượng. Theo lời khuyên của một người bạn, tôi sử dụng các tụ điện dầu tuy cũ kỹ nhưng cho một thứ âm thanh đầy cá tính với độ trung thực cao.
Loa tôi lựa chọn là JBL 4341 (1984), thuộc serie 43, dòng sản phẩm huyền thoại của JBL (đã tự hào trang bị cho 80% các studio trên toàn nước Mỹ trong vòng 15 năm trời). Ðiểm nổi bật của cặp loa này là âm thanh rất mộc và có lực, dù ở tần số thấp (bass) hay cao (treble). Ðiều trở ngại duy nhất là tuổi thọ của loa không cao, cứ 10 năm phải thay màng loa một lần. Ngoài ra, hình dáng giống như cái tủ giày có thể gây phản cảm cho người kỹ tính.
Hệ thống dây dẫn là của hãng Van den Hull và Flatline với ưu thế tuyệt đối về độ trong sáng và chi tiết. Tuy nhiên, đối với những bản nhạc classic đòi hỏi sự hùng tráng và sâu lắng, tôi sử dụng dây Transparent hoặc Purist Audio. Khi đó âm thanh trở nên mềm mại hơn.
Toàn bộ dàn máy chi phí khoảng 5.000 USD và tôi mất 6 tháng để nghiên cứu và tìm tòi nơi bán đồ cũ. Nhưng tôi tin rằng nếu nghe thử trong phòng tối, dàn máy của tôi không hề thua kém bất kỳ dàn máy nào giá trị gấp hai hoặc ba lần nó. Và tôi cảm thấy rất hài lòng với sự lựa chọn của mình.
Nế bạn có điề kiện hơn tôi , dĩ nhiên bạn sẽ có được một dàn Hi End " xịnh" hon.
PrimaLuna được thành lập từ năm 2003 bởi Herman Van den Dungen chuyên gia hi-end 30 năm kinh nghiệm tại Hà Lan. Herman và Các Bạn thấu hiểu thế giới hi-end và biết người chơi âm thanh muốn gì. nên họ quyết tâm tạo ra các sản phẩm xử dụng đèn điện tử ( tube) mang tính đột phá cả về giá lẫn chất lượng
Bằng nỗ lực hết mình, thiết kế thông minh, tính toán khéo léo, nhất là lòng say mê , nhóm Prima đả chế tao thành công serie ampli đèn Prologue va Dialogue với tiêu chuẩn “mơ ước” là
RẺ - ĐẸP – BỀN và HAY XUẤt SẮC ! :
Đây là thành quả của các nhà thiết kế tài hoa Âu Châu như Marcel Croese( cựu chiến binh của Goldmund -Thụy Sĩ ), Dominique Chenet (từng làm cho hãng ampli đèn Jadis - France) và nhóm thiết kế Herman - Durob Audio BV Holland.
Ngay sau đợt phát hành đầu tiên, Primaluna đã trở thành 1 ngôi sao trên vòm trời âm thanh hi-end vì 2 yếu tố : Quá Hay và Quá Rẻ và đã làm cả cộng đồng Hi end kinh ngạc,thích thú . Nhiều nhà phê bình đồng ý rằng quả thực máy Primaluna đã cống hiến cho người xử dụng rất nhiều điều tốt đẹp mà ngay cả những chiếc máy mắc tiền hơn gấp bội cũng không làm được !
Primaluna có đặc điểm kiên cố như một chiếc “xe tăng” ,đẹp thanh lịch ,đẹp dễ thương kiểu Thụy sĩ với lớp sơn đặc biệt xanh đậm ánh bạc của loa Wilson Audio ( 5 lớp - đánh bóng kiểu sơn mài !) Linh kiện được chọn lọc kỹ lưỡng kèm theo những kỹ thụật đặc sắc ..Và trên tất cả là Primaluna đem đến cho thính giả một âm thanh độc đáo pha trộn giữa Âu Châu và Mỹ Châu ,một âm thanh vừa chuẩn mực kỹ thuật,vừa tinh tế, lãng mạn và đầy nhạc tính.
Sau cùng nhưng không kém phần quan trọng là chắc chắn các bà vợ kính yêu sẽ ủng hộ khi bạn mua sắm Primaluna vì nó vừa hay vừa không làm bạn phỏng tay,cháy túi !
Trong thế giới tranh tối tranh sáng của thị trường hi-end đầu thế kỷ 21 này : hàng đẹp nhiều hàng hay ít , hãng lớn giảm chất lượng, hãng nhỏ thiếu chuyên sâu , giá tiền trên trời, âm thanh dưới đất thì Primaluna có lẽ là 1luồng ánh sáng mới, 1 cơ hội tốt dành cho người yêu âm nhạc, và người chơi hi-end thông minh.
Chúng tôi mời bạn tự giám định bằng đôi tai của mình để khám phá vì sao Primaluna thắng nhiều giải thưởng danh giá và đủ sức đang sánh vai với những người khổng lồ trong làng hi-end như AudioNote ,Audio Research, Conrad Johnson, Cary, Hovland, VTL …
Mọi sản phẩm Primaluna đều được chế tạo dưới sự giám sát nghiêm ngặt của các chuyên gia
Hà Lan ,Thụy sĩ và đạt chuẩn chất lượng UL của Hoa Kỳ, và chuẩn chất lượng EC của Âu Châu
* Durob Audio BV Holland - PRIMALUNA -PO box 109-5250 AC Viljimren-The Netherlands / website: www.primaluna.nl / www.hiend-audiochoice.com
Bằng nỗ lực hết mình, thiết kế thông minh, tính toán khéo léo, nhất là lòng say mê , nhóm Prima đả chế tao thành công serie ampli đèn Prologue va Dialogue với tiêu chuẩn “mơ ước” là
RẺ - ĐẸP – BỀN và HAY XUẤt SẮC ! :
Đây là thành quả của các nhà thiết kế tài hoa Âu Châu như Marcel Croese( cựu chiến binh của Goldmund -Thụy Sĩ ), Dominique Chenet (từng làm cho hãng ampli đèn Jadis - France) và nhóm thiết kế Herman - Durob Audio BV Holland.
Ngay sau đợt phát hành đầu tiên, Primaluna đã trở thành 1 ngôi sao trên vòm trời âm thanh hi-end vì 2 yếu tố : Quá Hay và Quá Rẻ và đã làm cả cộng đồng Hi end kinh ngạc,thích thú . Nhiều nhà phê bình đồng ý rằng quả thực máy Primaluna đã cống hiến cho người xử dụng rất nhiều điều tốt đẹp mà ngay cả những chiếc máy mắc tiền hơn gấp bội cũng không làm được !
Primaluna có đặc điểm kiên cố như một chiếc “xe tăng” ,đẹp thanh lịch ,đẹp dễ thương kiểu Thụy sĩ với lớp sơn đặc biệt xanh đậm ánh bạc của loa Wilson Audio ( 5 lớp - đánh bóng kiểu sơn mài !) Linh kiện được chọn lọc kỹ lưỡng kèm theo những kỹ thụật đặc sắc ..Và trên tất cả là Primaluna đem đến cho thính giả một âm thanh độc đáo pha trộn giữa Âu Châu và Mỹ Châu ,một âm thanh vừa chuẩn mực kỹ thuật,vừa tinh tế, lãng mạn và đầy nhạc tính.
Sau cùng nhưng không kém phần quan trọng là chắc chắn các bà vợ kính yêu sẽ ủng hộ khi bạn mua sắm Primaluna vì nó vừa hay vừa không làm bạn phỏng tay,cháy túi !
Trong thế giới tranh tối tranh sáng của thị trường hi-end đầu thế kỷ 21 này : hàng đẹp nhiều hàng hay ít , hãng lớn giảm chất lượng, hãng nhỏ thiếu chuyên sâu , giá tiền trên trời, âm thanh dưới đất thì Primaluna có lẽ là 1luồng ánh sáng mới, 1 cơ hội tốt dành cho người yêu âm nhạc, và người chơi hi-end thông minh.
Chúng tôi mời bạn tự giám định bằng đôi tai của mình để khám phá vì sao Primaluna thắng nhiều giải thưởng danh giá và đủ sức đang sánh vai với những người khổng lồ trong làng hi-end như AudioNote ,Audio Research, Conrad Johnson, Cary, Hovland, VTL …
Mọi sản phẩm Primaluna đều được chế tạo dưới sự giám sát nghiêm ngặt của các chuyên gia
Hà Lan ,Thụy sĩ và đạt chuẩn chất lượng UL của Hoa Kỳ, và chuẩn chất lượng EC của Âu Châu
* Durob Audio BV Holland - PRIMALUNA -PO box 109-5250 AC Viljimren-The Netherlands / website: www.primaluna.nl / www.hiend-audiochoice.com
S/PDIF
S/PDIF
S/PDIF được viết tắt bởi cụm từ Sony/Philips Digital Interface Format, nghĩa là Chuẩn giao tiếp kỹ thuật số của Sony và Phillips, và cũng được gọi IEC 958 loại II, vì nó là một phần của IEC-60958. Đây là một trong những chuẩn giao tiếp chuyên dụng trong các thiết bị âm thanh kỹ thuật số. Jack cắm S/PDIF giống như những jack bông sen thông dụng ngoài thị trường.Những thiết bị âm thanh có hỗ trợ chuẩn này sẽ giúp cho việc truyền tải âm thanh một cách chính xác, trong sạch, không bị suy hao khi truyền tải. S/PDIF là một chuẩn được biết đến như AES/EBU trong phiên bản người tiêu dùng.
ỨNG DỤNG:
S/PDIF đầu tiên được dùng với CD players (và DVD players), nhưng đã trở nên phổ biến trên các thành phần âm thanh khác như Minidiscs và các card âm thanh máy vi tính hiện đại. Nó cũng phổ biến trong âm thanh xe hơi, nơi mà một số lượng lớn việc lắp ráp đi dây có thể được thay thế với một sợi cáp quang đơn miễn là không bị nhiễu điện. Một phổ biến khác mà dùng giao diện S/PDIF là để mang tín hiệu âm thanh kỹ thuật số đã được nén như được định nghĩa bởi chuẩn IEC 61937. Kiểu này được dùng để kết nối đường ra của DVD player tới một bộ nhận rạp hát gia đình mà hỗ trợ Dobly Digital hoặc âm thanh vòm DTS.
ĐẶC ĐIỂM KỸ THUẬT PHẦN CỨNG:
Đặc điểm kỹ thuật của S/PDF cho phép nhiều loại cáp khác nhau và việc kết nối phải kết nối đến thiêt bí đã từng sử dụng. Những từ chính cho loại thị bị này là “coaxial” (Cáp đồng trục) và “RCA jack” (Jack bông sen). Loại khác được gọi là “optical” (cáp quang) với từ “Toslink” thường được dùng. Hoặc ít thường xuyên hơn như EIAJ Optical. Các bộ chuyển đổi tồn tại để chuyển đổi từ coaxial RCA Jack S/PDIF đến Optical Toslink S/PDIF và ngượic lại( mặc dùng hầu hết các bổ chuyển đổi cá nhân thỉ chỉ có một cách). Tất cả đòi hỏi một số sắp xếp cung cấp nguồn bên ngoài. Phiên bản “optical” là thuận lợi cho các ứng dụng nơi mà độ nhiễu điện hoặc nhiều dây được đưa ra như âm thanh trên xe hơi. S/PDIF được phát triển từ một chuẩn đã được dùng trong lãnh vực âm thanh chuyên nghiệp, được biết như AES/EBU mà được dùng phổ biến trong hệ thống băng âm thanh kỹ thuật số (được gọi tắt là DAT) và được dùng chuyển đổi trong phòng thu chuyên nghiệp.
llsoundandlightll@gmail.com 0906715077 - 0956180088
ỨNG DỤNG:
S/PDIF đầu tiên được dùng với CD players (và DVD players), nhưng đã trở nên phổ biến trên các thành phần âm thanh khác như Minidiscs và các card âm thanh máy vi tính hiện đại. Nó cũng phổ biến trong âm thanh xe hơi, nơi mà một số lượng lớn việc lắp ráp đi dây có thể được thay thế với một sợi cáp quang đơn miễn là không bị nhiễu điện. Một phổ biến khác mà dùng giao diện S/PDIF là để mang tín hiệu âm thanh kỹ thuật số đã được nén như được định nghĩa bởi chuẩn IEC 61937. Kiểu này được dùng để kết nối đường ra của DVD player tới một bộ nhận rạp hát gia đình mà hỗ trợ Dobly Digital hoặc âm thanh vòm DTS.
ĐẶC ĐIỂM KỸ THUẬT PHẦN CỨNG:
Đặc điểm kỹ thuật của S/PDF cho phép nhiều loại cáp khác nhau và việc kết nối phải kết nối đến thiêt bí đã từng sử dụng. Những từ chính cho loại thị bị này là “coaxial” (Cáp đồng trục) và “RCA jack” (Jack bông sen). Loại khác được gọi là “optical” (cáp quang) với từ “Toslink” thường được dùng. Hoặc ít thường xuyên hơn như EIAJ Optical. Các bộ chuyển đổi tồn tại để chuyển đổi từ coaxial RCA Jack S/PDIF đến Optical Toslink S/PDIF và ngượic lại( mặc dùng hầu hết các bổ chuyển đổi cá nhân thỉ chỉ có một cách). Tất cả đòi hỏi một số sắp xếp cung cấp nguồn bên ngoài. Phiên bản “optical” là thuận lợi cho các ứng dụng nơi mà độ nhiễu điện hoặc nhiều dây được đưa ra như âm thanh trên xe hơi. S/PDIF được phát triển từ một chuẩn đã được dùng trong lãnh vực âm thanh chuyên nghiệp, được biết như AES/EBU mà được dùng phổ biến trong hệ thống băng âm thanh kỹ thuật số (được gọi tắt là DAT) và được dùng chuyển đổi trong phòng thu chuyên nghiệp.
ÂM THANH
ÂM THANH
Âm thanh là các dao động cơ học (biến đổi vị trí qua lại) của các phân tử, nguyên tử hay các hạt làm nên vật chất và lan truyền trong vật chất như các sóng. Âm thanh, giống như nhiều sóng, được đặc trưng bởi tần số, bước sóng, chu kỳ, biên độ và vận tốc lan truyền (tốc độ âm thanh).Đối với thính giác của người, âm thanh thường là sự dao động, trong dải tần số từ khoảng 20 Hz đến khoảng 20 kHz, của các phân tử không khí, và lan truyền trong không khí, va đập vào màng nhĩ, làm rung màng nhĩ và kích thích bộ não. Tuy nhiên âm thanh có thể được định nghĩa rộng hơn, tuỳ vào ứng dụng, bao gồm các tần số cao hơn hay thấp hơn tần số mà tai người có thể nghe thấy, và không chỉ lan truyền trong không khí, mà trong bất cứ vật liệu nào. Trong định nghĩa rộng này, âm thanh là sóng cơ học và theo lưỡng tính sóng hạt của vật chất, sóng này cũng có thể coi là dòng lan truyền của các hạt phonon, các hạt lượng tử của âm thanh.
Cả tiếng ồn và âm nhạc đều là các âm thanh. Trong việc truyền tín hiệu bằng âm thanh, tiếng ồn là các dao động ngẫu nhiên không mang tín hiệu.
SÓNG DỌC:
Một đặc tính của âm thanh là đây là một sóng dọc, tức là nó là sự lan truyền dao động của đại lượng vô hướng là áp suất, đồng thời là sự lan truyền dao động của đại lượng có hướng là vận tốc và vị trí của các phân tử hay nguyên tử trong môi trường, trong đó phương dao động luôn trùng với phương chuyển động của sóng.
SÓNG DỌC:
Một đặc tính của âm thanh là đây là một sóng dọc, tức là nó là sự lan truyền dao động của đại lượng vô hướng là áp suất, đồng thời là sự lan truyền dao động của đại lượng có hướng là vận tốc và vị trí của các phân tử hay nguyên tử trong môi trường, trong đó phương dao động luôn trùng với phương chuyển động của sóng.
Cũng như các sóng cơ học khác, sóng âm mang năng lượng tỉ lệ với bình phương biên độ sóng. Năng lượng đó truyền đi từ nguồn âm đến tai ta. Cường độ âm thanh là lượng năng lượng được sóng âm truyền đi trong một đơn vị thời gian qua một đơn vị diện tích đặt vuông góc với phương truyền âm.
llsoundandlightll@gmail.com 0906715077 - 0956180088
VẬN TỐC ÂM THANH
VẬN TỐC ÂM THANH
Vận tốc âm thanh là vận tốc của lan truyền sóng âm thanh trong một môi trường truyền âm (xét trong hệ quy chiếu mà môi trường truyền âm đứng yên). Vận tốc này thay đổi tuỳ thuộc vào môi trường truyền âm (ví dụ âm thanh truyền trong nước nhanh hơn trong không khí) và các điều kiện vật lý/hóa học của môi trường này, như nhiệt độ. Trong những môi trường truyền âm dị hướng, vận tốc âm thanh có độ lớn phụ thuộc vào hướng lan truyền. Trong những môi trường đẳng hướng, độ lớn của vận tốc âm thanh (tốc độ âm thanh) không thay đổi theo hướng lan truyền.Trong nhiều lĩnh vực của đời sống, thuật ngữ này thường được dùng để chỉ tốc độ của âm thanh trong không khí (khí quyển Trái Đất); một môi trường truyền âm thông dụng, đẳng hướng. Ở mực nước biển, tại nhiệt độ 21 °C (70 °F) và với áp suất tiêu chuẩn, tốc độ âm thanh trong không khí là khoảng 344 m/s (769,5 mph hay 1238 km/h).
llsoundandlightll@gmail.com 0906715077 - 0956180088
BO MẠCH ÂM THANH
BO MẠCH ÂM THANH:
Bo mạch âm thanh (sound card) trong máy tính là một bo mạch mở rộng các chức năng về âm thanh (và một số chức năng khác về giải trí, kết nối...) trên máy tính, thông qua các phần mềm nó cho phép ghi lại âm thanh (đầu vào) hoặc trích xuất âm thanh (đầu ra) thông qua các thiết bị chuyên dụng khác.
Bo mạch âm thanh (sound card) trong máy tính là một bo mạch mở rộng các chức năng về âm thanh (và một số chức năng khác về giải trí, kết nối...) trên máy tính, thông qua các phần mềm nó cho phép ghi lại âm thanh (đầu vào) hoặc trích xuất âm thanh (đầu ra) thông qua các thiết bị chuyên dụng khác.
LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN:
Bo mạch âm thanh không xuất hiện từ khi máy tính ra đời bởi các hệ thống máy tính cá nhân (IBM-PC) đầu tiên được phát triển với sự trú trọng vào cấu trúc và sự định hướng của bộ vi xử lý. "Âm thanh" trên máy tính khi này chỉ là những tiếng "bíp" với chức năng chính để báo lỗi trong quá trình khởi động hệ thống (POST) hoặc các lỗi tràn bộ đệm của bàn phím.
Bo mạch âm thanh không xuất hiện từ khi máy tính ra đời bởi các hệ thống máy tính cá nhân (IBM-PC) đầu tiên được phát triển với sự trú trọng vào cấu trúc và sự định hướng của bộ vi xử lý. "Âm thanh" trên máy tính khi này chỉ là những tiếng "bíp" với chức năng chính để báo lỗi trong quá trình khởi động hệ thống (POST) hoặc các lỗi tràn bộ đệm của bàn phím.
Với những máy Macintosh, ngay từ khi ra đời (khoảng năm 1984) chúng đã có các chức năng âm thanh có chất lượng khá tốt, nhưng với các dòng máy PC của IBM, chức năng mở rộng âm thanh chỉ được phát triển sau những năm 1980 bởi những công ty (và phòng thí nghiệm) như AdLib, Roland, Creative Lab. Chính sự cạnh tranh của các công ty này và các công ty phát triển phần cứng về sau này đã tạo ra sự phát triển của bo mạch âm thanh.
Cho đến nay các bo mạch âm thanh đã được cải tiến rất nhiều với rất nhiều tính năng mở rộng, các bộ xử lý âm thanh còn có số transistor nhiều hơn các dòng CPU thời trước, chất lượng và các tính năng mở rộng của bo mạch âm thanh đã vượt khỏi chuẩn truyền thống khiến người sử dụng có một cách nhìn khác hơn về công nghệ giải trí trên máy tính.
CHỨC NĂNG CHÍNH:
Mọi hoạt động của bo mạch âm thanh phải được điều khiển bằng phần mềm hoặc trình điều khiển (driver) trên máy tính. Các hoạt động của bo mạch âm thanh có thể là:
CHỨC NĂNG CHÍNH:
Mọi hoạt động của bo mạch âm thanh phải được điều khiển bằng phần mềm hoặc trình điều khiển (driver) trên máy tính. Các hoạt động của bo mạch âm thanh có thể là:
Trích xuất các tín hiệu âm thanh dạng tín hiệu tương tự (analog) hoặc tín hiệu số (digital) tới các loa để phát ra âm thanh mà con người nghe được.
Ghi lại về âm thanh để lưu trữ (hoặc phục vụ xử lý) âm thanh trong: tiếng nói, âm thanh tự nhiên, âm nhạc, phim...thông qua các ngõ đầu vào.
Xử lý và phát lại âm thanh từ các thiết bị khác: Phát âm thanh trực tiếp từ các ổ đĩa quang, thiết bị phát MIDI.
Kết nối với các bộ điều khiển game (joytick)
Là thiết bị kết nối trung gian: (Cổng IEEE-1394)
Ghi lại về âm thanh để lưu trữ (hoặc phục vụ xử lý) âm thanh trong: tiếng nói, âm thanh tự nhiên, âm nhạc, phim...thông qua các ngõ đầu vào.
Xử lý và phát lại âm thanh từ các thiết bị khác: Phát âm thanh trực tiếp từ các ổ đĩa quang, thiết bị phát MIDI.
Kết nối với các bộ điều khiển game (joytick)
Là thiết bị kết nối trung gian: (Cổng IEEE-1394)
Phân loại bo mạch âm thanh
Phân loại theo bus sử dụng, bo mạch âm thanh có các thể loại sau:
Bo mạch âm thanh sử dụng bus ISA: Là loại bo mạch âm thanh cổ điển nhất, sử dụng các bus ISA thông qua các khe cắm ISA trên máy tính
Bo mạch âm thanh sử dụng bus PCI: Loại bo mạch âm thanh thông dụng hiện nay đang sử dụng, chúng sử dụng bus PCI thông qua các khe cắm PCI mở rộng trong máy tính.
Bo mạch âm thanh sử dụng bus USB: Sử dụng các cổng USB với các bo mạch âm thanh gắn ngoài thùng máy đối với máy tính cá nhân hoặc đối với các máy tính xách tay
Bo mạch âm thanh sử dụng bus PCI: Loại bo mạch âm thanh thông dụng hiện nay đang sử dụng, chúng sử dụng bus PCI thông qua các khe cắm PCI mở rộng trong máy tính.
Bo mạch âm thanh sử dụng bus USB: Sử dụng các cổng USB với các bo mạch âm thanh gắn ngoài thùng máy đối với máy tính cá nhân hoặc đối với các máy tính xách tay
Phân loại bo mạch âm thanh theo các kiểu loa hỗ trợ:
Cách phân loại này thông dụng hơn cách phân loại trên bởi nó phù hợp hơn đối với các loa sử dụng với bo mạch âm thanh hơn.
Bo mạch âm thanh chỉ sử dụng với loa 2.0
Bo mạch âm thanh sử dụng với loa X.1: Chỉ hỗ trợ đến tối đa X loa vệ tinh (X được hiểu là một số nào đó cụ thể tuỳ từng loại loa)
Bo mạch âm thanh sử dụng với loa X.1: Chỉ hỗ trợ đến tối đa X loa vệ tinh (X được hiểu là một số nào đó cụ thể tuỳ từng loại loa)
Phân loại bo mạch âm thanh theo dạng thức vật lý:
Bo mạch âm thanh rời: là một phần tách rời khỏi bo mạch chủ.
Bo mạch âm thanh liền (onboard): được tích hợp sẵn trên bo mạch chủ.
Các kiểu kết nối vào/ra trong bo mạch âm thanh
Bo mạch âm thanh liền (onboard): được tích hợp sẵn trên bo mạch chủ.
Các kiểu kết nối vào/ra trong bo mạch âm thanh
Các đường kết nối vào/ra (I/O) mặt sau của bo mạch âm thanh bao gồm các loại như sau:
Đường Line in: Đường nối tín hiệu đầu vào cho bo mạch âm thanh, sử dụng phi muốn phối trộn âm thanh (mix) hoặc ghi âm từ nguồn âm thanh của các bên ngoài (ti vi, radio, CD/DVD player...).
Đường Speaker-out: Đường công suất cho loa hoặc các tai nghe (headphone). Trong một số bo mạch âm thanh đường Speaker-out được tích hợp chung với đường line-out.
Đường Line out: Đường tín hiệu cho đầu ra cho loa (được gắn sẵn bộ khuếch đại công suất âm thanh) hoặc các thiết bị âm thanh khác. Đường line out có thể được sử dụng chung với nhiều đường khác nếu đầu ra cho các loại loa hỗ trợ X.1.
Line out 1: Cho các tín hiệu đầu ra các loa phía trước (frort)
Line out 2: Cho các tín hiệu đầu ra các loa phía sau (rear)
Line out 3: Cho tín hiệu đầu ra với loa giữa và loa trầm (center and subwoofer)
Line out 4: Thường dùng cho các loại loa 7.1
Đường Micro in: Sử dụng cho micro cắm vào bo mạch âm thanh.
Đường Game/MIDI: Sử dụng cho các bộ điều khiển phục vụ chơi game (joystick) hoặc các thiết bị có kết nối chơi nhạc MIDI (như các loại đàn organ)
Đường Speaker-out: Đường công suất cho loa hoặc các tai nghe (headphone). Trong một số bo mạch âm thanh đường Speaker-out được tích hợp chung với đường line-out.
Đường Line out: Đường tín hiệu cho đầu ra cho loa (được gắn sẵn bộ khuếch đại công suất âm thanh) hoặc các thiết bị âm thanh khác. Đường line out có thể được sử dụng chung với nhiều đường khác nếu đầu ra cho các loại loa hỗ trợ X.1.
Line out 1: Cho các tín hiệu đầu ra các loa phía trước (frort)
Line out 2: Cho các tín hiệu đầu ra các loa phía sau (rear)
Line out 3: Cho tín hiệu đầu ra với loa giữa và loa trầm (center and subwoofer)
Line out 4: Thường dùng cho các loại loa 7.1
Đường Micro in: Sử dụng cho micro cắm vào bo mạch âm thanh.
Đường Game/MIDI: Sử dụng cho các bộ điều khiển phục vụ chơi game (joystick) hoặc các thiết bị có kết nối chơi nhạc MIDI (như các loại đàn organ)
Ngoài các đường kết nối mặt sau, trên bo mạch âm thanh rời hoặc tích hợp trên bo mạch chủ còn có thể có các cổng kết nối sau:
Đường AUX: Đường tín hiệu đầu vào bo mạch âm thanh: Thường sử dụng với một nguồn âm thanh khác sẵn có trên máy tính, ví dụ bo mạch thu sóng ti vi/FM (khi sử dụng cần kết nối đầu ra audio với đường AUX hoặc Line in để phát âm thanh trên loa.
Đường CD-in: kết nối với CD Out của ổ CD/DVD, thường là tín hiệu tương tự.
TAD: kết nối với các thiết bị truyền thông lắp trong, như modem lắp trong.
PC-SPK: kết nối với loa máy tính, thường có 2 chân cắm (chỉ có trong các bo mạch âm thanh rất cũ, đa số các bo mạch chủ đều có đường âm thanh riêng cho các loa phát tín hiệu trong quá trình POST của máy tính)
Đường tín hiệu số S/PDIF in hoặc out: dùng cho cáp quang hoặc cáp đồng trục.
Đường CD-in: kết nối với CD Out của ổ CD/DVD, thường là tín hiệu tương tự.
TAD: kết nối với các thiết bị truyền thông lắp trong, như modem lắp trong.
PC-SPK: kết nối với loa máy tính, thường có 2 chân cắm (chỉ có trong các bo mạch âm thanh rất cũ, đa số các bo mạch chủ đều có đường âm thanh riêng cho các loa phát tín hiệu trong quá trình POST của máy tính)
Đường tín hiệu số S/PDIF in hoặc out: dùng cho cáp quang hoặc cáp đồng trục.
Những yêu cầu về bo mạch âm thanh tuỳ thuộc mục đích sử dụng
Do có rất nhiều loại bo mạch âm thanh khác nhau do các hãng sản xuất để đáp ứng nhu cầu của người sử dụng với chất lượng, giá thành rất khác nhau. Tuỳ theo từng nhu cầu của những người sử dụng khác nhau mà có các lựa chọn bo mạch âm thanh riêng cho phù hợp. Để đáp ứng mọi mục đích sử dụng, thị trường có sẵn các loại bo mạch âm thanh cao cấp, tuy nhiên giá thành của chúng rất cao. Để lựa chọn hợp lý theo mục đích sử dụng, đáp ứng mức ở múc độ đạt yêu cầu từng mục đích cụ thể, có thể có các yêu cầu riêng như sau:
Nhu cầu thông thường
Mọi bo mạch âm thanh thường đáp ứng các nhu cầu đơn giản nhất luôn có tối thiểu 2 đường tín hiệu âm thanh đầu ra; 01 đường line in; 01 đường micro. Với các mức độ tối thiểu này có thể đáp ứng hầu hết các như cầu của người sử dụng nhưng chất lượng chỉ đạt ở mức tối thiểu, với một số ứng dụng đòi hỏi cấu hình cao các bo mạch loại này có thể không được chấp nhận.
Chơi game
Bo mạch âm thanh phục vụ cho việc chơi game thông dụng hiện nay cần có các yêu cầu sau:
Phải có các đường âm thanh phía sau (rear), tức là tối thiểu phải thuộc loại 4.0 để đảm bảo có thể phát đầy đủ âm thanh trong môi trường khi chơi game.
Phần xử lý của bo mạch âm thanh hỗ trợ âm thanh ba chiều (3D sound); hỗ trợ tăng tốc âm thanh (audio acceleration) giúp hệ thống không cần xử lý nhiều trên CPU.
Hỗ trợ tốt cho micro đầu vào (đây cũng là yêu cầu tối thiểu) để phục vụ việc hội thoại khi chơi game theo chế độ từng nhóm đội ở các vị trí khác nhau.
Hỗ trợ bộ điều khiển chơi game (Gaming controller), nhưng chức năng này có thể sử dụng các giao tiếp USB trên bo mạch chủ
Phần xử lý của bo mạch âm thanh hỗ trợ âm thanh ba chiều (3D sound); hỗ trợ tăng tốc âm thanh (audio acceleration) giúp hệ thống không cần xử lý nhiều trên CPU.
Hỗ trợ tốt cho micro đầu vào (đây cũng là yêu cầu tối thiểu) để phục vụ việc hội thoại khi chơi game theo chế độ từng nhóm đội ở các vị trí khác nhau.
Hỗ trợ bộ điều khiển chơi game (Gaming controller), nhưng chức năng này có thể sử dụng các giao tiếp USB trên bo mạch chủ
Nghe nhạc, xem phim chất lượng cao
Bộ xử lý âm thanh 24bit.
Hỗ trợ Dolby 5.1, 6.1, 7.1 (phần mềm sử dụng cần có khả năng giải mã MPEG/DVD)
Hỗ trợ Dolby 5.1, 6.1, 7.1 (phần mềm sử dụng cần có khả năng giải mã MPEG/DVD)
Thiết lập chế độ làm việc của bo mạch âm thanh
Thiết lập chế độ làm việc của bo mạch âm thanh bao gồm hai phần, thiết lập phần cứng và các thiết lập khi sử dụng bằng phần mềm. Các chế độ thiết lập nhằm đảm bảo cho bo mạch âm thanh hoạt động đúng thiết kế và cho kết quả tốt nhất đối với người sử dụng.
Thiết lập phần cứng
Phần cứng các bo mạch âm thanh loại rời và kể cả loại onboard có thể sử dụng các "cầu đấu chuyển mạch" (jump) hoặc mở rộng các cổng kết nối nhập/xuất trong thùng máy để lựa chọn các chế độ làm việc phù hợp nhất hoặc thuận tiện đối với người sử dụng.
Lựa chọn kiểu tín hiệu đầu ra
Lựa chọn kiểu tín hiệu đầu ra
Thông dụng nhất là các cầu đấu chuyển mạch để chuyển chế độ tín hiệu đầu ra trong các bo mạch âm thanh sử dụng chung đường speaker-out và line-out. Thông thường mọi bo mạch âm thanh đều có thể đưa ra tín hiệu có công suất nhỏ để sẵn sàng sử dụng với các loại tai nghe (headphone) nên bo mạch âm thanh luôn có một IC khuyếch đại công suất có công suất nhỏ (vài chục mW đến một vài W). Mạch khuyếch đại công suất này thường gây nhiễu vào tín hiệu đầu ra tạo ra các tiếng sôi nhỏ làm giảm chất lượng âm thanh. Để đảm bảo chất lượng âm thanh tốt nhất với các loa công suất lớn có gắn liền công suất hoặc các hệ thống (dàn) âm thanh dân dụng, người sử dụng nên chọn đường line-out. Trên một số bo mạch âm thanh có các cầu đấu chuyển mạch cho phép chuyển đổi qua lại giữa các loại tín hiệu đầu ra (lựa chọn giữa thể loại tín hiệu đơn thuần và đường âm thanh công suất). Người sử dụng nên đọc kỹ hướng dẫn sử dụng của bo mạch âm thanh để thực hiện sự chuyển đổi này cho phù hợp.
Đối với bo mạch âm thanh loại tích hợp trên bo mạch chủ cũng có thể có sự chuyển đổi này, người sử dụng nên đọc kỹ tài liệu về bo mạch chủ trước khi thực hiện.
Đối với bo mạch âm thanh loại tích hợp trên bo mạch chủ cũng có thể có sự chuyển đổi này, người sử dụng nên đọc kỹ tài liệu về bo mạch chủ trước khi thực hiện.
Thiết lập các đường Line-in, AUX-in
Khi hệ thống máy tính sử dụng một modem lắp trong (hoặc modem ngoài), các tính năng tự động trả lời, ghi âm cuộc thoại... nếu sử dụng mà modem đó không có chức năng điều hợp âm thanh thì có thể cắm các đường speaker hoặc line-out trên modem với đường AUX-in hoặc line-in của bo mạch âm thanh.
Tương tự đối với các bo mạch bắt sóng ti vi/FM, cũng có thể sử dụng như với modem.
Tương tự đối với các bo mạch bắt sóng ti vi/FM, cũng có thể sử dụng như với modem.
Thiết lập các dây nối với các ngõ xuất phía trước thùng máy
Các vỏ máy tính hiện nay đa số đều có các ngõ xuất/nhập (I/O) để thuận tiện cho người sử dụng, các ngõ này thường bao gồm một đường speaker-out, một đường mic-in và hai giao tiếp USB, IEEE-1394.
Để các ngõ xuất/nhập này hoạt động được, cần sử dụng các đầu cắm của chúng để cắm vào bo mạch chủ (đối với loại bo mạch âm thanh tích hợp) hoặc trên bo mạch âm thanh rời.
Không có một hướng dẫn cụ thể nào phù hợp với mọi bo mạch âm thanh, cần đọc tài liệu kèm theo bo mạch âm thanh hoặc bo mạch chủ.
Để các ngõ xuất/nhập này hoạt động được, cần sử dụng các đầu cắm của chúng để cắm vào bo mạch chủ (đối với loại bo mạch âm thanh tích hợp) hoặc trên bo mạch âm thanh rời.
Không có một hướng dẫn cụ thể nào phù hợp với mọi bo mạch âm thanh, cần đọc tài liệu kèm theo bo mạch âm thanh hoặc bo mạch chủ.
Thiết lập trên trình điều khiển hoặc các phần mềm đi kèm
Bo mạch âm thanh khi làm việc trên các hệ điều hành mới đây đều phải sử dụng các trình điều khiển (driver) cũng giống như các thiết bị khác. Để hệ thống làm việc đúng cần cài đặt trình điều khiển ngay sau khi lắp đặt bo mạch âm thanh vào hệ thống. Việc thiết lập trình điều khiển ngoài các cách cài đặt thông thường, cần thiết lập chú ý đến:
Chế độ làm việc: 16bit hoặc 24bit: Chế độ thiết lập mặc định của driver và các phần mềm đi kèm theo bo mạch âm thanh thường thiết lập tại chế độ 16 bit. Để các phần mềm phát DVD hoạt động tốt hơn, cho chất lượng âm thanh cao hơn, cần thiết lập theo chế độ 24bit (Bit depth = 24 bit). Việc thiết lập này đa phần trên các phần mềm cài đặt kèm theo bo mạch âm thanh, chúng có thể xuất hiện tại thư mục cài đặt riêng hoặc trong Control Panel.
Điều chỉnh âm sắc (equalizer), môi trường giả lập (enviroment, EAX...)...: Lựa chọn chế độ âm thanh theo sở thích của người sử dụng.
Thiết lập quy ước các cổng xuất nhập trên phần mềm: Một số bo mạch âm thanh tích hợp sẵn trên bo mạch chủ có thể lựa chọn các cổng xuất/nhập dựa trên phần mềm, khi này chúng thường có các bộ cảm biến để nhận biết mỗi sự kết nối (hoặc bằng cách đo điện trở và so sánh), người sử dụng cần xác nhận lại sự chính xác của các thiết bị kết nối (đặc biệt là cần thiết đối với thứ tự các loa theo đúng thứ tự). Đối với thể loại bo mạch chủ này, không có sự tuyệt đối giữa các cổng xuất/nhập (ví dụ: đường mic-in cũng có thể được lựa chọn thành line-out qua cách thiết lập phần mềm)
Điều chỉnh âm sắc (equalizer), môi trường giả lập (enviroment, EAX...)...: Lựa chọn chế độ âm thanh theo sở thích của người sử dụng.
Thiết lập quy ước các cổng xuất nhập trên phần mềm: Một số bo mạch âm thanh tích hợp sẵn trên bo mạch chủ có thể lựa chọn các cổng xuất/nhập dựa trên phần mềm, khi này chúng thường có các bộ cảm biến để nhận biết mỗi sự kết nối (hoặc bằng cách đo điện trở và so sánh), người sử dụng cần xác nhận lại sự chính xác của các thiết bị kết nối (đặc biệt là cần thiết đối với thứ tự các loa theo đúng thứ tự). Đối với thể loại bo mạch chủ này, không có sự tuyệt đối giữa các cổng xuất/nhập (ví dụ: đường mic-in cũng có thể được lựa chọn thành line-out qua cách thiết lập phần mềm)
Những thiết bị kết nối đầu vào và đầu ra của bo mạch âm thanh
Kết nối đầu vào
Micro độc lập hoặc được gắn kèm với tai nghe.
Ti vi, đầu phát đĩa CD/DVD dùng để ghi lại âm thanh hoặc sử dụng vào các mục đích biên tập video, nén âm thanh...
Ti vi, đầu phát đĩa CD/DVD dùng để ghi lại âm thanh hoặc sử dụng vào các mục đích biên tập video, nén âm thanh...
Kết nối đầu ra
Đầu ra của bo mạch âm thanh có thể bao gồm các thiết bị sau:
Loa có kèm bộ khuếch đại công suất.
Tai nghe (headphone) dùng cho nghe âm thanh gọn nhẹ hoặc không làm ồn đến môi trường xung quanh.
Các loại dàn âm thanh giải trí dân dụng cùng hệ thống loa của nó.
Các thiết bị ghi âm.
llsoundandlightll@gmail.com 0906715077 - 0956180088
Tai nghe (headphone) dùng cho nghe âm thanh gọn nhẹ hoặc không làm ồn đến môi trường xung quanh.
Các loại dàn âm thanh giải trí dân dụng cùng hệ thống loa của nó.
Các thiết bị ghi âm.
CƯỜNG ĐỘ ÂM THANH
Cường độ âm thanh là lượng năng lượng được sóng âm truyền đi trong một đơn vị thời gian qua một đơn vị diện tích đặt vuông góc với phương truyền âm. Đơn vị cường độ âm là oát trên mét vuông (kí hiệu : W/m2).
Đối với tai con người, giá trị tuyệt đối của cường độ âm I không quan trọng bằng giá trị tỉ đối của I so với một giá trị I_0 nào đó chọn làm chuẩn. Người ta định nghĩa mức cường độ âm L là lôga rít thập phân của tỉ số I/I0
L(B) = lg I/I0
Đơn vị mức cường độ âm là Ben (kí hiệu : B). Như vậy mức cường độ âm bằng 1,2,3,4 B... điều đó có nghĩa là cường độ âm I lớn gấp 10, 10^2, 10^3, 10^4 ... cường độ âm chuẩn I0.
Trong thực tế người ta thường dùng đơn vị đêxiben (kí hiệu : dB), bằng 1/10 ben. Số đo L bằng đêxiben lớn gấp 10 số đo bằng ben
L(dB)= 10lg I/I0
Khi L= 1dB, thì I lớn gấp 1.26 lần I0, Đó là mức cường độ âm nhỏ nhất mà tai ta có thể phân biệt được.
llsoundandlightll@gmail.com 0906715077 - 0956180088
Đăng ký:
Bài đăng (Atom)